بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ

به نام خدا که رحمتش بی اندازه است و مهربانی اش همیشگی.

به نام خداوند بخشنده مهربان

In the name of Allah, Most Gracious, Most Merciful

شروع الله کا نام لے کر جو بڑا مہربان نہایت رحم والا ہے.

الرَّحْمَنُ

[خدای] رحمان

خدای بخشنده،

the merciful

رحمنٰ ہی نے

عَلَّمَ الْقُرْآنَ

قرآن را تعلیم داد.

(به رسولش) قرآن آموخت.

has taught the koran.

قرآن سکھایا

خَلَقَ الْإِنسَانَ

انسان را آفرید؛

انسان را خلق کرد.

he created the human

اس نے انسان کو پیدا کیا

عَلَّمَهُ الْبَيَانَ

به او بیان آموخت؛

به او تعلیم نطق و بیان فرمود.

and taught him its pronunciation.

اسے بولنا سکھایا

الشَّمْسُ وَالْقَمَرُ بِحُسْبَانٍ

خورشید و ماه با حسابی [منظم و دقیق] روانند؛

خورشید و ماه به حساب معیّن به گردشند.

the sun and the moon to a reckoning.

سورج اور چاند ایک حساب سے چل رہے ہیں

وَالنَّجْمُ وَالشَّجَرُ يَسْجُدَانِ

و گیاه و درخت همواره [برای او] سجده می کنند؛

و گیاهان و درختان هم به سجده او سر به خاک اطاعت نهاده‌اند.

the stars and the trees prostrate themselves.

اوربیلیں اور درخت سجدہ کر رہے ہیں

وَالسَّمَاء رَفَعَهَا وَوَضَعَ الْمِيزَانَ

و آسمان را برافراشت و [برای سنجش هر امر معنوی و مادی] ترازو نهاد؛

و آسمان را او کاخی رفیع گردانید و میزان (عدل و نظم) را در عالم وضع فرمود.

he raised the heaven on high and set the scale.

اور آسمان کو اسی نے بلند کر دیا اور ترازو قائم کی

أَلَّا تَطْغَوْا فِي الْمِيزَانِ

تا در [سنجیدن با] ترازو طغیان روا مدارید [و از مرز عدالت و انصاف مگذرید.]

(و حکم کرد) که هرگز در میزان (عدل و احکام شرع من) تعدّی و نافرمانی مکنید.

do not transgress the scales.

تاکہ تم تولنے میں زیادتی نہ کرو

وَأَقِيمُوا الْوَزْنَ بِالْقِسْطِ وَلَا تُخْسِرُوا الْمِيزَانَ

و ترازو را به عدالت برپا دارید و از ترازو مکاهید؛

و هر چیز را به ترازوی عدل و انصاف بسنجید و هیچ در میزان کم فروشی و نادرستی مکنید.

give just weight and do not skimp the scales.

اور انصاف سے تولو اور تول نہ گھٹاؤ

وَالْأَرْضَ وَضَعَهَا لِلْأَنَامِ

و زمین را برای [زندگی] مردم نهاد؛

و زمین را (با هزاران نعمت) برای (زندگانی) خلق مقرّر فرمود.

he set down the earth for the creation.

اور اس نے خلقت کے لیے زمین کو بچھا دیا

فِيهَا فَاكِهَةٌ وَالنَّخْلُ ذَاتُ الْأَكْمَامِ

در آن میوه ها و نخل ها با خوشه های غلاف دار است؛

که در آن میوه‌های گوناگون و نخل خرمای با پوشش برگ و شکوفه و غلاف است.

therein are fruits and palm trees with sheaths,

اس میں میوے اور غلافوں والی کھجوریں ہیں

وَالْحَبُّ ذُو الْعَصْفِ وَالرَّيْحَانُ

و دانه های با سبوس و کاه و گیاهان خوشبوست،

و هم حبوبات متنوع که دارای برگ و گل است و نیز ریاحین است.

the grain in the blade; and aromatic herbs.

اور بھوسے دار اناج اور پھول خوشبو دار ہیں

فَبِأَيِّ آلَاء رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ

پس [ای انس و جن!] کدامیک از نعمت های پروردگارتان را انکار می کنید؟

(الا ای جنّ و انس) کدامین نعمتهای خدایتان را انکار می‌کنید؟

which favors of your lord will you both (humans and jinn) belie?

پھر تم اپنے رب کی کس کس نعمت کو جھٹلاؤ گے

خَلَقَ الْإِنسَانَ مِن صَلْصَالٍ كَالْفَخَّارِ

انسان را از گلی خشکیده مانند سفال آفرید.

انسان را خدا از خشک گلی مانند گل کوزه گران (بدین حسن و زیبایی) آفرید.

he created the human from clay, like earthenware

اس نے انسان کو ٹھیکری کی طرح بجتی ہوئی مٹی سے پیدا کیا

وَخَلَقَ الْجَانَّ مِن مَّارِجٍ مِّن نَّارٍ

و جن را از آمیزه ای [از شعله های مختلف] آتش به وجود آورد.

و جنّیان را از رخشنده شعله آتش خلق کرد.

and he created the jinn from smokeless fire.

اور اس نے جنوں کو آگ کے شعلے سے پیدا کیا

فَبِأَيِّ آلَاء رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ

پس کدامیک از نعمت های پروردگارتان را انکار می کنید؟

(الا ای جنّ و انس) کدامین نعمتهای خدایتان را انکار می‌کنید؟

which favors of your lord will you both belie?

پھر تم (اے جن و انس) اپنے رب کی کس کس نعمت کو جھٹلاؤ گے

رَبُّ الْمَشْرِقَيْنِ وَرَبُّ الْمَغْرِبَيْنِ

پروردگار دو مشرق و پروردگار دو مغرب است.

آن خدایی که آفریننده دو مشرق و دو مغرب است (یکی مشرق و مغرب تابستان مطلع سرطان، و یکی زمستان مطلع جدی).

the lord of the two easts, the lord of the two wests.

وہ دونوں مشرقوں اور مغربوں کا مالک ہے

فَبِأَيِّ آلَاء رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ

پس کدامیک از نعمت های پروردگارتان را انکار می کنید؟

(الا ای جنّ و انس) کدامین نعمتهای خدایتان را انکار می‌کنید؟

which favors of your lord will you both belie?

پھر تم اپنے رب کی کس کس نعمت کو جھٹلاؤ گے

مَرَجَ الْبَحْرَيْنِ يَلْتَقِيَانِ

دو دریای [شیرین و شور] را روان ساخت در حالی که همواره باهم تلاقی و برخورد دارند؛

اوست که دو دریا (ی آب شور و گوارا) را به هم در آمیخت تا به هم برخورد کنند.

he has let forth the two seas, they meet together,

اس نے دو سمندر ملا دیئے جو باہم ملتے ہیں

بَيْنَهُمَا بَرْزَخٌ لَّا يَبْغِيَانِ

[ولی] میان آن دو حایلی است که به هم تجاوز نمی کنند [درنتیجه باهم مخلوط نمی شوند!]

و میان آن دو دریا برزخ و فاصله‌ای است که تجاوز به حدود یکدیگر نمی‌کنند.

and between them is a barrier which they do not overpass.

ان دونوں میں پردہ ہے کہ وہ حد سے تجاوز نہیں کرسکتے

فَبِأَيِّ آلَاء رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ

پس کدامیک از نعمت های پروردگارتان را انکار می کنید؟

(الا ای جنّ و انس) کدامین نعمتهای خدایتان را انکار می‌کنید؟

which favors of your lord will you both belie?

پھر تم اپنے رب کی کس کس نعمت کو جھٹلاؤ گے

يَخْرُجُ مِنْهُمَا اللُّؤْلُؤُ وَالْمَرْجَانُ

از آن دو دریا لؤلؤ و مرجان بیرون می آید.

از آن دو دریا لؤلؤ و مرجان گرانبها بیرون آید.

pearls and corals come from both.

ان دونوں میں سے موتی اور مونگا نکلتا ہے

فَبِأَيِّ آلَاء رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ

پس کدامیک از نعمت های پروردگارتان را انکار می کنید؟

(الا ای جنّ و انس) کدامین نعمتهای خدایتان را انکار می‌کنید؟

which favors of your lord will you both belie?

پھر تم اپنے رب کی کس کس نعمت کو جھٹلاؤ گے

وَلَهُ الْجَوَارِ الْمُنشَآتُ فِي الْبَحْرِ كَالْأَعْلَامِ

و او را در دریا کشتی های بادبان برافراشته چون کوه هاست.

و او راست کشتیهای بزرگ بادبان برافراشته مانند کوه که به دریا در گردشند.

also, his are the ships that run, raised up like mountains upon the sea.

اور سمند ر میں پہا ڑوں جیسے کھڑے ہوئے جہاز اسی کے ہیں

فَبِأَيِّ آلَاء رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ

پس کدامیک از نعمت های پروردگارتان را انکار می کنید؟

(الا ای جنّ و انس) کدامین نعمتهای خدایتان را انکار می‌کنید؟

which favors of your lord will you both belie?

پھر تم اپنے رب کی کس کس نعمت کو جھٹلاؤ گے

كُلُّ مَنْ عَلَيْهَا فَانٍ

همه آنان که روی این زمین هستند، فانی می شوند.

هر که روی زمین است دستخوش مرگ و فناست.

all that live on it will perish.

جو کوئی زمین پر ہے فنا ہوجانے والا ہے

وَيَبْقَى وَجْهُ رَبِّكَ ذُو الْجَلَالِ وَالْإِكْرَامِ

و تنها ذات باشکوه و ارجمند پروردگارت باقی می ماند.

و زنده ابدی ذات خدای با جلال و عظمت توست.

yet the face of your lord will abide forever, majestic and splendid.

اور آپ کے پروردگار کی ذات باقی رہے گی جو بڑی شان اور عظمت والا ہے

فَبِأَيِّ آلَاء رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ

پس کدامیک از نعمت های پروردگارتان را انکار می کنید؟

(الا ای جنّ و انس) کدامین نعمتهای خدایتان را انکار می‌کنید؟

which favors of your lord will you both belie?

پھر تم اپنے رب کی کس کس نعمت کو جھٹلاؤ گے

يَسْأَلُهُ مَن فِي السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ كُلَّ يَوْمٍ هُوَ فِي شَأْنٍ

هر که در آسمان ها و زمین است از او درخواست [حاجت] می کند، او هر روز در کاری است.

هر که در آسمانها و زمین است همه از او (حوائج خود را) می‌طلبند و او هر روز به شأن و کاری (در تکمیل و افاضه به خلق) پردازد.

whosoever is in the heaven and earth ask him. every day he is upon an affair (he reveals according to his eternal determination).

اس سے مانگتے ہیں جو آسمانوں اور زمین میں ہیں ہر روز وہ ایک کام میں ہے

فَبِأَيِّ آلَاء رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ

پس کدامیک از نعمت های پروردگارتان را انکار می کنید؟

(الا ای جنّ و انس) کدامین نعمتهای خدایتان را انکار می‌کنید؟

which favors of your lord will you both belie?

پھر تم اپنے رب کی کس کس نعمت کو جھٹلاؤ گے

سَنَفْرُغُ لَكُمْ أَيُّهَا الثَّقَلَانِ

ای انس و جن! به زودی به [حساب] شما می پردازیم.

ای گروه انس و جنّ به زودی به حساب کار شما هم خواهیم پرداخت.

we shall surely aim, o both burdened.

اے جن و انس ہم تمہارے لیے جلد ہی فارغ ہو جائیں گے

فَبِأَيِّ آلَاء رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ

پس کدامیک از نعمت های پروردگارتان را انکار می کنید؟

(الا ای جنّ و انس) کدامین نعمتهای خدایتان را انکار می‌کنید؟

which favors of your lord will you both belie?

پھر تم اپنے رب کی کس کس نعمت کو جھٹلاؤ گے

يَا مَعْشَرَ الْجِنِّ وَالْإِنسِ إِنِ اسْتَطَعْتُمْ أَن تَنفُذُوا مِنْ أَقْطَارِ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ فَانفُذُوا لَا تَنفُذُونَ إِلَّا بِسُلْطَانٍ

ای گروه جن و انس! اگر می توانید از کرانه ها و نواحی آسمان ها و زمین بیرون روید، پس بیرون روید؛ نمی توانید بیرون روید مگر با نوعی توانایی و قدرت.

ای گروه جنّ و انس، اگر می‌توانید از اطراف آسمانها و زمین (و از قبضه قدرت الهی) بیرون شوید، بیرون شوید (ولی این خیال محالی است زیرا) هرگز خارج از ملک و سلطنت خدا نتوانید شد.

tribe of jinn and of human, if you are able to penetrate the provinces of heaven and earth, pass through them! but you shall not pass through except with a power!

اے جنوں اور انسانوں کے گروہ اگر تم آسمانوں اور زمین کی حدود سے باہر نکل سکتے ہو تو نکل جاؤ تم بغیر زور کے نہ نکل سکو گے (اور وہ ہے نہیں)

فَبِأَيِّ آلَاء رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ

پس کدامیک از نعمت های پروردگارتان را انکار می کنید؟

(الا ای جنّ و انس) کدامین نعمتهای خدایتان را انکار می‌کنید؟

which favors of your lord will you both belie?

پھر تم اپنے رب کی کس کس نعمت کو جھٹلاؤ گے

يُرْسَلُ عَلَيْكُمَا شُوَاظٌ مِّن نَّارٍ وَنُحَاسٌ فَلَا تَنتَصِرَانِ

بر شما شعله هایی از آتش بی دود و دود آتش آلود فرستاده خواهد شد، در نتیجه نمی توانید یکدیگر را [برای دفع عذاب] یاری دهید!

(اگر به کفر و طغیان گرایید) بر شما شراره‌های آتش و مس گداخته فروریخته شود و هیچ نصرت و نجاتی نیابید.

flames of fire and molten copper shall be loosed against you, and you shall not be helped.

تم پر آگے کے شعلے اور دھواں چھوڑا جائے گا پھر تم بچ نہ سکو گے

فَبِأَيِّ آلَاء رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ

پس کدامیک از نعمت های پروردگارتان را انکار می کنید؟

(الا ای جنّ و انس) کدامین نعمتهای خدایتان را انکار می‌کنید؟

which favors of your lord will you both belie?

پھر تم اپنے رب کی کس کس نعمت کو جھٹلاؤ گے

فَإِذَا انشَقَّتِ السَّمَاء فَكَانَتْ وَرْدَةً كَالدِّهَانِ

و ناگهان آسمان بشکافد و چون چرمی سرخ رنگ و گلگون شود.

پس آن‌گاه که آسمان شکافته شود تا چون گل سرخ گون و چون روغن مذاب و روان گردد (آن روز سخت هولناک از گنه پشیمان شوید).

when the heaven splits asunder and turns crimson, like red leather.

پھر جب آسمان پھٹ جائے گا اور پھٹ کر گلابی تیل کی طرح سرخ ہو جائے گا

فَبِأَيِّ آلَاء رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ

پس کدامیک از نعمت های پروردگارتان را انکار می کنید؟

(الا ای جنّ و انس) کدامین نعمتهای خدایتان را انکار می‌کنید؟

which favors of your lord will you both belie?

پھر تم اپنے رب کی کس کس نعمت کو جھٹلاؤ گے

فَيَوْمَئِذٍ لَّا يُسْأَلُ عَن ذَنبِهِ إِنسٌ وَلَا جَانٌّ

پس در آن روز [به علت سرعت فوق العاده حسابرسی و روشن بودن همه امور] هیچ انس و جنّی را از گناهش نپرسند.

پس در آن روز هیچ از گناه انس و جنّ باز نپرسند (چون خدا و فرشتگان از گناهان خلق آگاهند).

on that day, neither human nor jinn shall be asked about his sin.

پس اس دن اپنے گناہ کی بات نہ کوئی انسان اور نہ کوئی جن پوچھا جائے گا

فَبِأَيِّ آلَاء رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ

پس کدامیک از نعمت های پروردگارتان را انکار می کنید؟

(الا ای جنّ و انس) کدامین نعمتهای خدایتان را انکار می‌کنید؟

which favors of your lord will you both belie?

پھر تم اپنے رب کی کس کس نعمت کو جھٹلاؤ گے

يُعْرَفُ الْمُجْرِمُونَ بِسِيمَاهُمْ فَيُؤْخَذُ بِالنَّوَاصِي وَالْأَقْدَامِ

گناهکاران به نشانه هایشان شناخته می شوند، پس آنان را به موهای پیش سرو به پاهایشان می گیرند [و به آتش می اندازند.]

(آن روز) بدکاران به سیمایشان شناخته شوند، پس موی پیشانی آنها را با پاهایشان بگیرند (و در آتش دوزخ افکنند).

the sinners shall be known by their mark, they shall be seized by their forelocks and their feet.

مجرم اپنے چہرے کے نشان سے پہچانے جائیں گے پس پیشانی کے بالوں اور پاؤں سے پکڑے جائیں گے

فَبِأَيِّ آلَاء رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ

پس کدامیک از نعمت های پروردگارتان را انکار می کنید؟

(الا ای جنّ و انس) کدامین نعمتهای خدایتان را انکار می‌کنید؟

which favors of your lord will you both belie?

پھر تم اپنے رب کی کس کس نعمت کو جھٹلاؤ گے

هَذِهِ جَهَنَّمُ الَّتِي يُكَذِّبُ بِهَا الْمُجْرِمُونَ

این همان دوزخی است که گنهکاران آن را دروغ می پنداشتند.

این همان دوزخی است که بدکاران تکذیب می‌کردند.

this is gehenna (hell) which the sinners belied,

یہی وہ دوزخ ہے جسے مجرم جھٹلاتے تھے

يَطُوفُونَ بَيْنَهَا وَبَيْنَ حَمِيمٍ آنٍ

آنان در میان آتش و آب جوشان رفت و آمد می کنند

اینک میان آن جهنّم و در حمیم سوزان آن می‌گردند.

they shall go round between it, and between a hot, boiling water.

گناہ گار جہنم میں اور کھولتے ہوئے پانی میں تڑپتے پھریں گے

فَبِأَيِّ آلَاء رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ

پس کدامیک از نعمت های پروردگارتان را انکار می کنید؟

(الا ای جنّ و انس) کدامین نعمتهای خدایتان را انکار می‌کنید؟

which favors of your lord will you both belie?

پھر تم اپنے رب کی کس کس نعمت کو جھٹلاؤ گے

وَلِمَنْ خَافَ مَقَامَ رَبِّهِ جَنَّتَانِ

و برای کسی که از مقام پروردگارش [که احاطه و تسلّط او بر ظاهر و باطن هستی است] بترسد دو بهشت است.

و هر که از مقام (قهر و کبریایی) خدایش بترسد او را دو باغ بهشت خواهد بود.

and for he who fears the standing (before) his lord there are two gardens.

اوراس کے لیے جو اپنے رب کے سامنے کھڑا ہونے سے ڈرتا ہے دو باغ ہوں گے

فَبِأَيِّ آلَاء رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ

پس کدامیک از نعمت های پروردگارتان را انکار می کنید؟

(الا ای جنّ و انس) کدامین نعمتهای خدایتان را انکار می‌کنید؟

which favors of your lord will you both belie?

پھر تم اپنے رب کی کس کس نعمت کو جھٹلاؤ گے

ذَوَاتَا أَفْنَانٍ

[دو بهشتی که] دارای درختان و شاخسارهای باطراوت و انبوه است.

در آن دو بهشت انواع گوناگون میوه‌ها و نعمتهاست.

(gardens) with many branches.

جن میں بہت سی شاخیں ہوں گی

فَبِأَيِّ آلَاء رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ

پس کدامیک از نعمت های پروردگارتان را انکار می کنید؟

(الا ای جنّ و انس) کدامین نعمتهای خدایتان را انکار می‌کنید؟

which favors of your lord will you both belie?

پھر تم اپنے رب کی کس کس نعمت کو جھٹلاؤ گے

فِيهِمَا عَيْنَانِ تَجْرِيَانِ

در آن دو بهشت دو چشمه ای است که همواره جاری است.

در آن دو بهشت دو چشمه آب (تسنیم و سلسبیل) روان است.

therein are two running fountains.

ان دونوں میں دو چشمے جاری ہوں گے

فَبِأَيِّ آلَاء رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ

پس کدامیک از نعمت های پروردگارتان را انکار می کنید؟

(الا ای جنّ و انس) کدامین نعمتهای خدایتان را انکار می‌کنید؟

which favors of your lord will you both belie?

پھر تم اپنے رب کی کس کس نعمت کو جھٹلاؤ گے

فِيهِمَا مِن كُلِّ فَاكِهَةٍ زَوْجَانِ

در آن دو بهشت از هر میوه ای دو نوع فراهم است.

در آن دو بهشت از هر میوه‌ای دو نوع است.

therein are two kinds of every fruit.

ان دونوں میں ہر میوہ کی دو قسمیں ہوں گی

فَبِأَيِّ آلَاء رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ

پس کدامیک از نعمت های پروردگارتان را انکار می کنید؟

(الا ای جنّ و انس) کدامین نعمتهای خدایتان را انکار می‌کنید؟

which favors of your lord will you both belie?

پھر تم اپنے رب کی کس کس نعمت کو جھٹلاؤ گے

مُتَّكِئِينَ عَلَى فُرُشٍ بَطَائِنُهَا مِنْ إِسْتَبْرَقٍ وَجَنَى الْجَنَّتَيْنِ دَانٍ

[بهشتیان] بر بسترهایی که آستر آنها از حریر درشت بافت است، تکیه می زنند، و میوه های رسیده آن دو بهشت [به آسانی] در دسترس است.

در حالتی که بهشتیان بر بسترهایی که آستر آنها از حریر و استبرق است (در کمال عزّت) تکیه زده‌اند و میوه درختانش در همان تکیه گاه در دسترس آنهاست.

(they shall) recline on couches lined with brocade, and the fruits of the gardens will be near at hand.

ایسے فرشتو ں پر تکیہ لگائے بیٹھے ہوں گے کہ جن کا استر مخملی ہوگا اور دونوں باغوں کا میوہ جھک رہا ہوگا

فَبِأَيِّ آلَاء رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ

پس کدامیک از نعمت های پروردگارتان را انکار می کنید؟

(الا ای جنّ و انس) کدامین نعمتهای خدایتان را انکار می‌کنید؟

which favors of your lord will you both belie?

پھر تم اپنے رب کی کس کس نعمت کو جھٹلاؤ گے

فِيهِنَّ قَاصِرَاتُ الطَّرْفِ لَمْ يَطْمِثْهُنَّ إِنسٌ قَبْلَهُمْ وَلَا جَانٌّ

در آن بهشت ها زنانی هستند که فقط به همسرانشان عشق می ورزند، و پیش از آنان دست هیچ انس و جنی به آنان نرسیده است.

در آن بهشتها زنان زیبای با حیائی است (که به چشم پر ناز جز به شوهر خود ننگرند) و دست هیچ کس از جن و انس پیش از آنها بدان زنان نرسیده است.

therein are maidens who restrain their glances, whom neither human nor jinn have touched before.

ان میں نیچی نگاہوں والی عورتیں ہوں گی نہ تو انہیں ان سے پہلے کسی انسان نے اور نہ کسی جن نے چھوا ہوگا

فَبِأَيِّ آلَاء رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ

پس کدامیک از نعمت های پروردگارتان را انکار می کنید؟

(الا ای جنّ و انس) کدامین نعمتهای خدایتان را انکار می‌کنید؟

which favors of your lord will you both belie?

پھر تم اپنے رب کی کس کس نعمت کو جھٹلاؤ گے

كَأَنَّهُنَّ الْيَاقُوتُ وَالْمَرْجَانُ

گویی آن زنان بهشتی یاقوت و مرجان اند.

آن زنان حور العین (در صفا و لطافت) گویی یاقوت و مرجانند.

as (lovely as) rubies and as (beautiful as) coral.

گویا کہ وہ یاقوت اور مونگا ہیں

فَبِأَيِّ آلَاء رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ

پس کدامیک از نعمت های پروردگارتان را انکار می کنید؟

(الا ای جنّ و انس) کدامین نعمتهای خدایتان را انکار می‌کنید؟

which favors of your lord will you both belie?

پھر تم اپنے رب کی کس کس نعمت کو جھٹلاؤ گے

هَلْ جَزَاء الْإِحْسَانِ إِلَّا الْإِحْسَانُ

آیا پاداش نیکی جز نیکی است؟

آیا پاداش نکویی و احسان جز نکویی و احسان است؟

shall the recompense of goodness be anything other than goodness?

نیکی کا بدلہ نیکی کے سوا اور کیا ہے

فَبِأَيِّ آلَاء رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ

پس کدامیک از نعمت های پروردگارتان را انکار می کنید؟

(الا ای جنّ و انس) کدامین نعمتهای خدایتان را انکار می‌کنید؟

which favors of your lord will you both belie?

پھر تم اپنے رب کی کس کس نعمت کو جھٹلاؤ گے

وَمِن دُونِهِمَا جَنَّتَانِ

و جز آن دو بهشت، دو بهشت دیگر [هم] هست.

و ورای آن دو بهشت دو بهشت دیگر است.

and beside these there shall be two gardens.

اور ان دو کے علاوہ اور دو باغ ہوں گے

فَبِأَيِّ آلَاء رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ

پس کدامیک از نعمت های پروردگارتان را انکار می کنید؟

(الا ای جنّ و انس) کدامین نعمتهای خدایتان را انکار می‌کنید؟

which favors of your lord will you both belie?

پھر تم اپنے رب کی کس کس نعمت کو جھٹلاؤ گے

مُدْهَامَّتَانِ

آن [دو بهشت دیگر] در نهایت سرسبزی اند.

که درختان آن دو بهشت در منتهای سبزی و خرّمی است.

the greenest of green pastures.

وہ دونوں بہت ہی سبز ہوں گے

فَبِأَيِّ آلَاء رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ

پس کدامیک از نعمت های پروردگارتان را انکار می کنید؟

(الا ای جنّ و انس) کدامین نعمتهای خدایتان را انکار می‌کنید؟

which favors of your lord will you both belie?

پھر تم اپنے رب کی کس کس نعمت کو جھٹلاؤ گے

فِيهِمَا عَيْنَانِ نَضَّاخَتَانِ

در آن دو بهشت دو چشمه همواره جوشان و در حال فوران است.

در آن دو بهشت دیگر هم دو چشمه آب گوارا می‌جوشد.

therein are two gushing fountains of water.

ان دونوں میں دو چشمے ابلتےہوئے ہوں گے

فَبِأَيِّ آلَاء رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ

پس کدامیک از نعمت های پروردگارتان را انکار می کنید؟

(الا ای جنّ و انس) کدامین نعمتهای خدایتان را انکار می‌کنید؟

which favors of your lord will you both belie?

پھر تم اپنے رب کی کس کس نعمت کو جھٹلاؤ گے

فِيهِمَا فَاكِهَةٌ وَنَخْلٌ وَرُمَّانٌ

در آنها میوه های فراوان و درخت خرما و انار است.

در آن دو بهشت نیز هرگونه میوه خوش و خرما و انار بسیار است.

in them are fruits, palm trees and pomegranates.

ان دونوں میں میوے اور کھجوریں اور انار ہوں گے

فَبِأَيِّ آلَاء رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ

پس کدامیک از نعمت های پروردگارتان را انکار می کنید؟

(الا ای جنّ و انس) کدامین نعمتهای خدایتان را انکار می‌کنید؟

which favors of your lord will you both belie?

پھر تم اپنے رب کی کس کس نعمت کو جھٹلاؤ گے

فِيهِنَّ خَيْرَاتٌ حِسَانٌ

در آنها زنانی نیکو سیرت و زیبا صورت اند.

در آن بهشتها نیکو زنان با حسن و جمال بسیارند.

in them shall be good and pleasing.

ان میں نیک خوبصورت عورتیں ہوں گی

فَبِأَيِّ آلَاء رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ

پس کدامیک از نعمت های پروردگارتان را انکار می کنید؟

(الا ای جنّ و انس) کدامین نعمتهای خدایتان را انکار می‌کنید؟

which favors of your lord will you both belie?

پھر تم اپنے رب کی کس کس نعمت کو جھٹلاؤ گے

حُورٌ مَّقْصُورَاتٌ فِي الْخِيَامِ

حوریانی که در سراپرده ها مستورند.

حورانی در سراپرده‌های خود (مستور از چشم بیگانگان).

maidens (of paradise, houris) in cloistered cool pavilions.

وہ حوریں جو خیموں میں بند ہوں گی

فَبِأَيِّ آلَاء رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ

پس کدامیک از نعمت های پروردگارتان را انکار می کنید؟

(الا ای جنّ و انس) کدامین نعمتهای خدایتان را انکار می‌کنید؟

which favors of your lord will you both belie?

پھر تم اپنے رب کی کس کس نعمت کو جھٹلاؤ گے

لَمْ يَطْمِثْهُنَّ إِنسٌ قَبْلَهُمْ وَلَا جَانٌّ

پیش از همسران بهشتی شان دست هیچ انس و جنّی به آنان نرسیده است.

که پیش از شوهران دست هیچ کس از جن و انس بدان زنان نرسیده است.

neither human nor jinn will have touched them before.

نہ انہیں ان سےپہلے کسی انسان نے اور نہ کسی جن نے چھوا ہوگا

فَبِأَيِّ آلَاء رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ

پس کدامیک از نعمت های پروردگارتان را انکار می کنید؟

(الا ای جنّ و انس) کدامین نعمتهای خدایتان را انکار می‌کنید؟

which favors of your lord will you both belie?

پھر تم اپنے رب کی کس کس نعمت کو جھٹلاؤ گے

مُتَّكِئِينَ عَلَى رَفْرَفٍ خُضْرٍ وَعَبْقَرِيٍّ حِسَانٍ

بر بالش های سبز و فرش های زیبا تکیه می زنند.

در حالتی که بهشتیان (با حور العین) بر رفرف سبز (وجد و عزّت) و بساط زیبا (ی فخر و دولت) تکیه زده‌اند.

reclining on green cushions and fine carpets.

قالینوں پر تکیہ لگائے ہوئے ہوں گے جو سبز اور نہایت قیمتی نفیس ہوں گے

فَبِأَيِّ آلَاء رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ

پس کدامیک از نعمت های پروردگارتان را انکار می کنید؟

(الا ای جنّ و انس) کدامین نعمتهای خدایتان را انکار می‌کنید؟

which favors of your lord will you both belie?

پھر تم اپنے رب کی کس کس نعمت کو جھٹلاؤ گے

تَبَارَكَ اسْمُ رَبِّكَ ذِي الْجَلَالِ وَالْإِكْرَامِ

همیشه سودمند و با برکت است نام پروردگار با شکوه و ارجمندت.

بزرگوار و مبارک نام پروردگار توست که خداوند جلال و عزّت و احسان و کرامت است.

blessed be the name of your lord, majestic, splendid.

آپ کے رب کا نام با برکت ہے جو بڑی شان اور عظمت والا ہے

بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ

به نام خدا که رحمتش بی اندازه است و مهربانی اش همیشگی.

به نام خداوند بخشنده مهربان

In the name of Allah, Most Gracious, Most Merciful

شروع الله کا نام لے کر جو بڑا مہربان نہایت رحم والا ہے.

إِذَا وَقَعَتِ الْوَاقِعَةُ

هنگامی که واقعه [بسیار عظیم قیامت] واقع شود،

هنگامی که آن واقعه بزرگ (قیامت) واقع می‌گردد.

when the event (the resurrection) comes

جب واقع ہونے والی واقع ہو گی

لَيْسَ لِوَقْعَتِهَا كَاذِبَةٌ

که در واقع شدنش دروغی [در کار] نیست،

که در وقوعش هیچ کذب و جای هیچ شک و ریب نیست.

there is no denying its coming

جس کے واقع ہونے میں کچھ بھی جھوٹ نہیں

خَافِضَةٌ رَّافِعَةٌ

پست کننده [کافران] و رفعت دهنده [مؤمنان] است.

آن روز (قومی را به دوزخ) خوار و ذلیل کند و (طایفه‌ای را به جنّت) سربلند و رفیع گرداند.

(it will) abase (some) and exalt (others).

پست کرنے والی اور بلند کرنے والی

إِذَا رُجَّتِ الْأَرْضُ رَجًّا

هنگامی که زمین به شدت لرزانده شود،

آن‌گاه که زمین شدید به حرکت و لرزه در آید.

when the earth is shaken

جب کہ زمین بڑے زور سے ہلائی جائے گی

وَبُسَّتِ الْجِبَالُ بَسًّا

و کوه ها درهم کوبیده وریز ریز شوند.

و کوههای سخت متلاشی شوند.

and the mountains fragmented

اور پہاڑ ٹکڑے ٹکڑے ہو کر چورا ہو جائیں گے

فَكَانَتْ هَبَاء مُّنبَثًّا

در نتیجه غباری پراکنده گردد،

و مانند ذرّات گرد در هوا پراکنده گردند.

becoming scattered dust,

سو و ہ غبار ہو کر اڑتے پھریں گے

وَكُنتُمْ أَزْوَاجًا ثَلَاثَةً

وشما سه گروه شوید:

و شما خلایق بر سه دسته مختلف شوید.

you shall be divided into three parties,

اور (اس وقت) تمہاری تین جماعتیں ہو جائیں گی

فَأَصْحَابُ الْمَيْمَنَةِ مَا أَصْحَابُ الْمَيْمَنَةِ

سعادتمندان، چه بلند مرتبه اند سعادتمندان!

گروهی راستان، اصحاب یمین باشند که چقدر حالشان (در بهشت ابد) نیکوست!

companions of the right, what are the companions of the right?

پھر داہنے والے کیا خوب ہی ہیں داہنے والے

وَأَصْحَابُ الْمَشْأَمَةِ مَا أَصْحَابُ الْمَشْأَمَةِ

و شقاوتمندان، چه دون پایه اند شقاوتمندان!

و گروهی ناراستان، اصحاب شومی و شقاوتند که چقدر روزگارشان (در دوزخ) سخت است.

companions of the left, what are the companions of the left?

اوربائیں والے کیسے برے ہیں بائیں والے

وَالسَّابِقُونَ السَّابِقُونَ

و پیشی گیرندگان [به اعمال نیک] که پیشی گیرندگان [به رحمت و آمرزش] اند،

و (طایفه سوم) آنان که (مشتاقانه در ایمان) بر همه پیشی گرفتند و (در اطاعت خدا و رسول) مقام تقدم یافتند.

and the outstrippers, the outstrippers

اور سب سے اول ایمان لانے والے سب سے اول داخل ہونے والے ہیں

أُوْلَئِكَ الْمُقَرَّبُونَ

اینان مقربان اند،

آنان به حقیقت مقربان درگاهند.

those are they brought near (to their lord)

وہ الله کے ساتھ خاص قرب رکھنے والے ہیں

فِي جَنَّاتِ النَّعِيمِ

در بهشت های پر نعمت اند.

آنان در بهشت پرنعمت جاودانی متنعّمند.

in the gardens of delight,

نعمت کے باغات ہوں گے

ثُلَّةٌ مِّنَ الْأَوَّلِينَ

گروهی بسیار از پیشینیان،

آنها جمعی بسیار از امم پیشینیان هستند.

a host of the ancients

پہلوں میں سے بہت سے

وَقَلِيلٌ مِّنَ الْآخِرِينَ

و اندکی از پسینیان،

و عدّه قلیلی از متأخّران (یا بسیاری از مقدّمان امّت محمّد ص و قلیلی از مردم آخر زمان این امّت باشند).

but only a few from the later generations.

اور پچھلوں میں سے تھوڑے سے

عَلَى سُرُرٍ مَّوْضُونَةٍ

بر تخت هایی زربافت،

آنان بر سریرهای زربفت مرصّع به انواع جواهر تکیه زنند.

on lavish couches

تختوں پر جو جڑاؤ ہوں گے

مُتَّكِئِينَ عَلَيْهَا مُتَقَابِلِينَ

در حالی که روبروی یکدیگر بر آنها تکیه دارند.

همه (شادان) با یاران و دوستان رو به روی یکدیگر بر آن سریرهای عزّت می‌نشینند.

they shall recline, facing each other,

آمنے سامنے تکیہ لگائے ہوئےبیٹھے ہوں گے

يَطُوفُ عَلَيْهِمْ وِلْدَانٌ مُّخَلَّدُونَ

نوجوانانی همیشه نو جوان همواره [برای خدمت] پیرامونشان می گردند،

و پسرانی زیبا که حسن و جوانیشان همیشگی و ابدی است گرد آنها به خدمت می‌گردند.

(and there) shall wait on them immortal youths

ان کے پاس ایسے لڑکے جو ہمیشہ لڑکے ہی رہیں گے آمد و رفت کیا کریں گے

بِأَكْوَابٍ وَأَبَارِيقَ وَكَأْسٍ مِّن مَّعِينٍ

با قدح ها و کوزه ها و جام هایی از باده ناب و پاک،

با کوزه‌ها (ی بلورین) و مشربه‌ها (ی زرّین) و جامهای پر از شراب ناب.

with goblets and ewers, and a cup from a spring

آبخورے اور آفتابے اور ایسا جام شراب لے کر جو بہتی ہوئی شراب سے بھرا جائے گا

لَا يُصَدَّعُونَ عَنْهَا وَلَا يُنزِفُونَ

که از نوشیدنش نه سردرد گیرند، و نه مست و بی خرد شوند،

نه هرگز از آنها (هر چه نوشند) دردسری یابند و نه مستی عقل و رنج خمار کشند.

that will neither make the head throb, nor intoxicate,

نہ اس سے ان کو دردِ سر ہوگا اور نہ اس سے عقل میں فتور آئے گا

وَفَاكِهَةٍ مِّمَّا يَتَخَيَّرُونَ

و میوه ها از هر نوعی که اختیار کنند،

و میوه خوش از هر چه برگزینند،

with fruits of their own choice

اور میوے جنہیں وہ پسند کریں گے

وَلَحْمِ طَيْرٍ مِّمَّا يَشْتَهُونَ

و گوشت پرنده از هر گونه ای که بخواهند،

و گوشت مرغان و هر غذا که مایل باشند،

and any flesh of fowl that they desire.

اور پرندوں کا گوشت جو ان کو مرغوب ہو گا

وَحُورٌ عِينٌ

و حوریانی چشم درشت،

و زنان سیه چشم زیبا صورت،

and wideeyed houris

اوربڑی بڑی آنکھوں والی حوریں

كَأَمْثَالِ اللُّؤْلُؤِ الْمَكْنُونِ

هم چون مروارید پنهان شده در صدف؛

که (در بهاء و لطافت) چون درّ و لؤلؤ مکنونند (بر آنها مهیّاست).

like hidden pearls,

جیسے موتی کئی تہو ں میں رکھےہوئے ہوں

جَزَاء بِمَا كَانُوا يَعْمَلُونَ

پاداشی است در برابر اعمالی که همواره انجام می دادند.

(این نعمتهای الهی) پاداش اعمال نیک آن بهشتیان است.

a recompense for all that they did.

بدلے اس کے جو وہ کیا کرتے تھے

لَا يَسْمَعُونَ فِيهَا لَغْوًا وَلَا تَأْثِيمًا

در آنجا نه سخن بیهوده ای می شنوند، نه کلام گناه آلودی،

نه آنجا هیچ حرفی لغو و بیهوده شنوند و نه به یکدیگر گناهی بربندند.

there they shall hear no idle talk, no cause of sin,

وہ وہاں کوئی لغو اور گناہ کی بات نہیں سنیں گے

إِلَّا قِيلًا سَلَامًا سَلَامًا

مگر سخنی که سلام است و سلام،

هیچ جز سلام و تحیّت و احترام هم نگویند و نشنوند.

but only the saying: `peace, peace! `

مگر سلام سلام کہنا

وَأَصْحَابُ الْيَمِينِ مَا أَصْحَابُ الْيَمِينِ

و سعادتمندان چه بلند مرتبه اند سعادتمندان!

و اصحاب یمین هم چه خوش روزگارند!

the companions of the right

اور داہنے والے کیسے اچھے ہوں گے داہنے والے

فِي سِدْرٍ مَّخْضُودٍ

در سایه درخت سدر بی خارند،

در سایه درختان سدر پرمیوه بی‌خار.

(will be) among thornless lote trees.

وہ بے کانٹوں کی بیریوں میں ہوں گے

وَطَلْحٍ مَّنضُودٍ

و درختان موزی که میوه هایش خوشه خوشه روی هم چیده شده است،

و درختان پربرگ سایه‌دار.

bananatrees, piled

اور گتھے ہوئے کیلو ں میں

وَظِلٍّ مَّمْدُودٍ

و سایه ای گسترده و پایدار،

و در سایه بلند درختان.

and continuous shade,

اورلمبے سایوں میں

وَمَاء مَّسْكُوبٍ

و آبی ریزان،

و در طرف نهر آبهای روان زلال.

and flowing water

اور پانی کی آبشاروں میں

وَفَاكِهَةٍ كَثِيرَةٍ

و میوه ای فراوان،

و میوه‌های بسیار.

and an abundance of fruits,

اور باافراط میوں میں

لَّا مَقْطُوعَةٍ وَلَا مَمْنُوعَةٍ

که پایان نپذیرد و ممنوع نشود،

که هیچ وقت منقطع نشود و هیچ کس بهشتیان را از آن میوه‌ها منع نکند.

unfailing and not forbidden.

جونہ کبھی منقطع ہوں گے اور نہ ان میں روک ٹوک ہو گی

وَفُرُشٍ مَّرْفُوعَةٍ

و همسرانی بلند مرتبه،

و فرشهای پربها (یا فراش و زنان زیبا).

and couches raised up.

اور اونچے فرشتوں میں

إِنَّا أَنشَأْنَاهُنَّ إِنشَاء

که ما آنان را با آفرینشی ویژه آفریدیم؛

که آنها را ما در کمال حسن و زیبایی بیافریده‌ایم.

indeed we formed them (the houris and all believing women),

بے شک ہم نے انہیں (حوروں کو) ایک عجیب انداز سے پیدا کیا ہے

فَجَعَلْنَاهُنَّ أَبْكَارًا

پس آنان را همواره دوشیزه قرار داده ایم

و همیشه آن زنان را با کره گردانیده‌ایم.

and made them virgins,

پس ہم نے انہیں کنواریاں بنا دیا ہے

عُرُبًا أَتْرَابًا

عشقورز به شوهران، و هم سن و سال با همسران.

و شوهر دوست و با غنج و ناز و جوان و همسالان دلنواز.

chaste, loving companions of the same age

دل لبھانے والی ہم عمر بنایا ہے

لِّأَصْحَابِ الْيَمِينِ

[همه این نعمت ها] برای سعادتمندان [است.]

این نعمتهای بهشتی مخصوص اصحاب یمین است.

for the companions of the right

داہنے والوں کے لیے

ثُلَّةٌ مِّنَ الْأَوَّلِينَ

گروهی بسیار از پیشینیان،

که جمعی از پیشینیان،

a multitude of the ancients,

بہت سے پہلوں میں سے ہوں گے

وَثُلَّةٌ مِّنَ الْآخِرِينَ

و گروهی بسیار از پسینیان،

و جمعی از امت رسول آخر زمان هستند.

and a multitude of the later people.

اور بہت سے پچھلوں میں سے

وَأَصْحَابُ الشِّمَالِ مَا أَصْحَابُ الشِّمَالِ

و شقاوتمندان، چه دون پایه اند شقاوتمندان!

و اما اصحاب شومی و شقاوت (که نامه عملشان به دست چپ است) چقدر روزگارشان سخت است!

as for the companions of the left

اوربائیں والے کیسے برے ہیں بائیں والے

فِي سَمُومٍ وَحَمِيمٍ

در میان بادی سوزان و آبی جوشان [قرار دارند،]

آنها در عذاب باد سموم و آب گرم باشند.

(they shall live) amid burning winds and boiling water,

وہ لووں اور کھولتے ہوئے پانی میں ہوں گے

وَظِلٍّ مِّن يَحْمُومٍ

و سایه ای از دودهای بسیار غلیظ و سیاه،

و سایه‌ای از دود آتش دوزخ.

in the shadow of a smoking blaze,

اور سیاہ دھوئیں کے سائے میں

لَّا بَارِدٍ وَلَا كَرِيمٍ

نه خنک است و نه آرام بخش،

که نه هرگز سرد شود و نه خوش نسیم گردد.

neither cool nor good.

جو نہ ٹھنڈا ہوگا اور نہ راحت بخش

إِنَّهُمْ كَانُوا قَبْلَ ذَلِكَ مُتْرَفِينَ

اینان پیش از این از نازپروردگان خود کامه و سرکش بودند،

این عذاب آنها را بدین سبب است که از این پیش به ناز و نعمت پرداختند.

before they lived at ease,

بے شک وہ اس سے پہلے خوش حال تھے

وَكَانُوا يُصِرُّونَ عَلَى الْحِنثِ الْعَظِيمِ

و همواره بر گناهان بزرگ پافشاری داشتند،

و بر گناه بزرگ (شرک و عناد) لجاجت و اصرار داشتند.

and persisted in the great sin

اور بڑے گناہ (شرک) پر اصرار کیا کرتے تھے

وَكَانُوا يَقُولُونَ أَئِذَا مِتْنَا وَكُنَّا تُرَابًا وَعِظَامًا أَئِنَّا لَمَبْعُوثُونَ

و پیوسته می گفتند: آیا هنگامی که مردیم و خاک و استخوان شدیم، آیا به راستی برانگیخته می شویم؟!

و دایم می‌گفتند: آیا ما چون مردیم و خاک و استخوان پوسیده شدیم باز هم ما زنده می‌شویم؟

and constantly said: `what, when we are dead and become dust and bones, shall we then be restored to life?

اور کہا کرتے تھے کیا جب ہم مر جائیں گے اور مٹی اور ہڈیاں ہو جائیں گے تو کیا ہم پھر اٹھاے جائیں گے

أَوَ آبَاؤُنَا الْأَوَّلُونَ

و آیا پدران گذشته ما نیز برانگیخته می شوند؟!

و آیا پدران گذشته ما زنده خواهند شد؟

what, and our fathers, the ancients? `

اور کیا ہمارے اگلے باپ دادا بھی

قُلْ إِنَّ الْأَوَّلِينَ وَالْآخِرِينَ

بگو: بی تردید همه پیشینیان وهمه پسینیان،

بگو: البته تمام خلق اولین و آخرین،

say: `those of ancient times and those of later times

کہہ دو بے شک پہلے بھی اور پچھلے بھی

لَمَجْمُوعُونَ إِلَى مِيقَاتِ يَوْمٍ مَّعْلُومٍ

برای وعده گاه روزی معین گرد آورده خواهند شد.

همه در وعده گاه روز معیّن محشر گرد آورده می‌شوند.

shall be gathered together to the appointed time on a known day. `

ایک معین تاریخ کے وقت پر جمع کیے جاویں گے

ثُمَّ إِنَّكُمْ أَيُّهَا الضَّالُّونَ الْمُكَذِّبُونَ

آن گاه شما ای گمراهان انکار کننده!

آن گاه شما ای گمراهان منکر (قیامت).

then you went astray, you that belied,

پھر بے شک تمہیں اے گمراہو جھٹلانے والو

لَآكِلُونَ مِن شَجَرٍ مِّن زَقُّومٍ

قطعاً از درختی که از زقّوم است [و دارای مایعی جوشان و بسیار بدمزه و بدبوست] خواهید خورد؛

از درخت زقّوم تلخ دوزخ البته خواهید خورد.

you shall eat (the fruit) of the tree of zakkum.

البتہ تھوہر کا درخت کھانا ہوگا

فَمَالِؤُونَ مِنْهَا الْبُطُونَ

و شکم ها را از آن پر خواهید کرد،

تا آنکه شکم را از آن پر می‌سازید.

you shall fill your bellies with it,

پھر اس سے پیٹ بھرنے ہوں گے

فَشَارِبُونَ عَلَيْهِ مِنَ الْحَمِيمِ

و روی آن از آب جوشان خواهید نوشید،

آن‌گاه همه از آب گرم جهنم بر روی آن می‌آشامند.

and drink boiling water on top of that,

پھر اس پر کھولتا ہوا پانی پینا ہوگا

فَشَارِبُونَ شُرْبَ الْهِيمِ

مانند نوشیدن شترانی که به شدت تشنه اند؛

بدان‌سان از عطش، آن آب را می‌نوشید که شتران تشنه آب می‌آشامند.

and you will drink as the lapping of thirsty camels.

پھر پینا ہو گا پیاسے اونٹوں کا سا پینا

هَذَا نُزُلُهُمْ يَوْمَ الدِّينِ

این است پذیرایی از آنان در روز جزا.

این است طعام و شراب کافران در روز جزا.

such shall be your hospitality on the day of recompense.

قیامت کے دن یہ ان کی مہمانی ہو گی

نَحْنُ خَلَقْنَاكُمْ فَلَوْلَا تُصَدِّقُونَ

ما شما را آفریدیم، پس چرا [آفرینش دوباره خود را پس از مرگ] باورنمی کنید؟

ما شما را بیافریدیم پس چرا تصدیق نمی‌کنید؟

we created you, why will you not believe!

ہم نے ہی تمہیں پیدا کیا ہے پس کیوں تم تصدیق نہیں کرتے

أَفَرَأَيْتُم مَّا تُمْنُونَ

آیا از [حالات و دگرگونی های] نطفه ای که در رحم می ریزید آگاه هستید؟

آیا ندیدید (و به حقیقت در نیافتید) که نخست شما نطفه‌ای (بی‌قدر و قابلیّت) بودید؟

have you thought about what (sperm) you ejaculate?

بھلا دیکھو (تو) (منی) جو تم ٹپکاتے ہو

أَأَنتُمْ تَخْلُقُونَهُ أَمْ نَحْنُ الْخَالِقُونَ

آیا شما آن را [تا انسانی معتدل و آراسته شود] می آفرینید یا ما آفریننده ایم؟

آیا شما خود آن نطفه را (به صورت فرزند انسان) می‌آفرینید یا ما آفریننده‌ایم؟

did you create it, or are we the creator?

کیا تم اسے پیدا کرتے ہو یا ہم ہی پیدا کرنے والے ہیں

نَحْنُ قَدَّرْنَا بَيْنَكُمُ الْمَوْتَ وَمَا نَحْنُ بِمَسْبُوقِينَ

ماییم که مرگ را میان شما مقدّر کردیم، و هیچ چیز ما را [در جاری کردن مرگ بر شما] مغلوب نمی کند.

ما مرگ را بر همه شما مقدّر ساختیم و هیچ کس بر قدرت ما سبق نتواند برد.

it was we who decreed death among you. we will not be surpassed

ہم نے ہی تمہارے درمیان موت مقرر کر دی ہے اور ہم عاجز نہیں ہیں

عَلَى أَن نُّبَدِّلَ أَمْثَالَكُمْ وَنُنشِئَكُمْ فِي مَا لَا تَعْلَمُونَ

[آری، مرگ را مقدّر کردیم] تا امثال شما را جایگزین شما کنیم و شما را به صورتی که نمی دانید آفرینشی تازه و جدید بخشیم،

در اینکه شما را فانی کرده و خلقی دیگر مثل شما بیافرینیم و شما را به صورتی (در جهانی دیگر) که اکنون از آن بی‌خبرید برانگیزیم.

that we will change you and cause you to grow again in a way you do not know.

اس بات سے کہ ہم تم جیسے لوگ بدل لائیں اور تمہیں ایسی صورت میں بنا کھڑا کریں جو تم نہیں جانتے

وَلَقَدْ عَلِمْتُمُ النَّشْأَةَ الْأُولَى فَلَوْلَا تَذكَّرُونَ

و به راستی پیدایش نخستین را [که جهان فعلی است] شناختید، پس چرا متذکّر [پدید شدن جهان دیگر] نمی شوید؟!

و بی‌شک شما از نشأه اوّل خود آگاه شدید (که از عدم به وجودتان آوردیم) پس چرا متذکر (عالم آخرت) نمی‌شوید؟

you have surely known of the first creation. why then, will you not remember!

اور تم پہلی پیدائش کو جان چکے ہو پھر کیوں تم غور نہیں کرتے

أَفَرَأَيْتُم مَّا تَحْرُثُونَ

مرا خبر دهید آنچه را می کارید،

آیا دیدید تخمی را که در زمین می‌کارید؟

ponder upon the soil you till,

بھلا دیکھو جو کچھ تم بولتے ہو

أَأَنتُمْ تَزْرَعُونَهُ أَمْ نَحْنُ الزَّارِعُونَ

آیا شما آن را می رویانید، یا ما می رویانیم؟

آیا شما آن تخم را می‌رویانید یا ما رویاننده‌ایم؟

is it you that sow it, or are we the sower?

کیا تم اسے اگاتے ہو یا ہم اگانے والے ہیں

لَوْ نَشَاء لَجَعَلْنَاهُ حُطَامًا فَظَلْتُمْ تَفَكَّهُونَ

به یقین اگر بخواهیم، آن را ریز ریز کرده و خاشاک می کنیم که متأسف و شگفت زده می شوید،

اگر ما بخواهیم کشت و زرع شما را خشک و تباه می‌سازیم تا با حسرت و ندامت به سخنان بیهوده پردازید.

if we will, we would make it broken stubble and you would remain wondering,

اگر ہم چاہیں تو اسے چورا چورا کر دیں پھر تم تعجب کرتے رہ جاؤ

إِنَّا لَمُغْرَمُونَ

[و می گویید:] مسلماً ما خسارت زده ایم،

(و گویید) که ما سخت در زیان و غرامت افتادیم.

(saying:) `we are laden with debts!

کہ بے شک ہم پر تو تاوان پڑ گیا

بَلْ نَحْنُ مَحْرُومُونَ

بلکه ناکام و محرومیم

بلکه به کلی محروم گردیدیم.

rather, we have been prevented! `

بلکہ ہم بے نصیب ہو گئے

أَفَرَأَيْتُمُ الْمَاء الَّذِي تَشْرَبُونَ

به من خبر دهید آبی که می نوشید،

آیا آبی را که شما می‌نوشید متوجهید؟

have you thought about the water you drink?

بھلا دیکھو تو سہی وہ پانی جو تم پیتے ہو

أَأَنتُمْ أَنزَلْتُمُوهُ مِنَ الْمُزْنِ أَمْ نَحْنُ الْمُنزِلُونَ

آیا شما آن را از ابر باران زا فرود آورده اید یا ما فرود آورنده ایم؟

آیا شما آن آب را از ابر فرو ریختید یا ما نازل ساختیم؟

is it you that send it down from the clouds or we?

کیا تم نے اسے بادل سے اتارا ہے یا ہم اتارنے والے ہیں

لَوْ نَشَاء جَعَلْنَاهُ أُجَاجًا فَلَوْلَا تَشْكُرُونَ

اگر بخواهیم آن را تلخ می گردانیم، پس چرا سپاس گزاری نمی کنید؟

اگر می‌خواستیم آن آب را شور و تلخ می‌گردانیدیم، پس چرا شکرگزاری نمی‌کنید؟!

if we will, we would make it bitter, why then do you not give thanks?

اگر ہم چاہیں تو اسے کھاری کر دیں پس کیوں تم شکر نہیں کرتے

أَفَرَأَيْتُمُ النَّارَ الَّتِي تُورُونَ

به من خبر دهید آتشی که می افروزید،

آیا آتشی که روشن می‌کنید می‌نگرید؟

have you thought about the fire you kindle?

بھلا دیکھو تو سہی وہ آگ جو تم سلگاتے ہو

أَأَنتُمْ أَنشَأْتُمْ شَجَرَتَهَا أَمْ نَحْنُ الْمُنشِؤُونَ

آیا شما درختش را به وجود آورده اید یا ما به وجود آوردنده ایم؟

آیا شما درخت آن را آفریدید یا ما آفریدیم؟

is it you that originated its tree, or are we the originator?

کیا تم نے اس کا درخت پیدا کیا ہے یا ہم پیدا کرنے والے ہیں

نَحْنُ جَعَلْنَاهَا تَذْكِرَةً وَمَتَاعًا لِّلْمُقْوِينَ

ما آن را وسیله تذکر و مایه استفاده برای صحرانشینان و بیابانگردان قرار داده ایم.

ما آن را مایه پند و عبرت و توشه مسافران (کوه و بیابان عالم) گردانیدیم.

we have made it a reminder, and a blessing to the traveler.

ہم نے اسے یادگار اور مسافروں کے لیے فائدہ کی چیز بنا دیا ہے

فَسَبِّحْ بِاسْمِ رَبِّكَ الْعَظِيمِ

پس به نام پروردگار بزرگت تسبیح گوی.

پس (ای رسول) به نام بزرگ خدای خود تسبیح گو.

then, exalt the name of your lord, the great.

پس اپنے رب کے نام کی تسبیح کر جو بڑا عظمت والا ہے