بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ

به نام خدا که رحمتش بی اندازه است و مهربانی اش همیشگی.

به نام خداوند بخشنده مهربان

In the name of Allah, Most Gracious, Most Merciful

شروع الله کا نام لے کر جو بڑا مہربان نہایت رحم والا ہے.

طسم

طسم

طسم (اسراری است بین خدا و رسول)

taseenmeem.

طسمۤ

تِلْكَ آيَاتُ الْكِتَابِ الْمُبِينِ

این است آیات [با عظمت این] کتاب روشنگر.

این قرآن آیات کتاب روشن خداست.

those are the verses of the clear book.

یہ روشن کتاب کی آیتیں ہیں

لَعَلَّكَ بَاخِعٌ نَّفْسَكَ أَلَّا يَكُونُوا مُؤْمِنِينَ

شاید تو می خواهی برای اینکه آنان ایمان نمی آورند، خود را از شدت اندوه هلاک کنی!

(ای رسول ما) تو چنان در اندیشه هدایت خلقی که خواهی جان عزیزت را از غم اینکه ایمان نمی‌آورند هلاک سازی!

perhaps you consume yourself that they are not believers.

شاید تو اپنی جان ہلاک کرنے والا ہے اس لیے کہ وہ ایمان نہیں لاتے

إِن نَّشَأْ نُنَزِّلْ عَلَيْهِم مِّن السَّمَاء آيَةً فَظَلَّتْ أَعْنَاقُهُمْ لَهَا خَاضِعِينَ

اگر بخواهیم، معجزه ای بزرگ از آسمان بر آنان نازل می کنیم که فروتنانه و بی اختیار در برابرش گردن نهند،

ما اگر بخواهیم از آسمان آیت قهری نازل گردانیم که همه به جبر گردن زیر بار (ایمان به) آن فرود آرند.

if we will, we can send down on them a sign from heaven before which their necks will remain humbled.

اگر ہم چاہیں تو ان پر آسمان سے ایسی نشانی نازل کریں کہ اس کے آگے ان کی گردنیں جھک جائیں

وَمَا يَأْتِيهِم مِّن ذِكْرٍ مِّنَ الرَّحْمَنِ مُحْدَثٍ إِلَّا كَانُوا عَنْهُ مُعْرِضِينَ

هیچ [مایه] تذکر جدیدی از سوی [خدای] رحمان برای آنان نمی آید، مگر آنکه از آن روی گردان می شوند.

و (وای بر اینان که) هیچ آیت و ذکر تازه‌ای از خدای رحمان بر آنها نیاید جز آنکه از آن اعراض می‌کنند.

a fresh remembrance has never come to them from the merciful, except they turn away from it.

اور ان کے پاس رحمنٰ کی طرف سے کوئی نئی بات نصیحت کی ایسی نہیں آئی کہ وہ اس سے منہ نہ موڑ لیتے ہوں

فَقَدْ كَذَّبُوا فَسَيَأْتِيهِمْ أَنبَاء مَا كَانُوا بِهِ يَسْتَهْزِئُون

همانا [آیات و وعده های ما را] تکذیب کردند [تا جایی که آنها را به مسخره گرفتند] پس به زودی خبرهای [مهم] آنچه که آن را مسخره می کردند [از حقّانیّت آیات، وعده های ما و تحقّق عذاب های دنیایی و آخرتی] به آنان می رسد.

همانا این کافران آیات خدا را تکذیب کردند و به زودی خبر آنچه بدان استهزاء می‌کنند به آنان خواهد رسید.

so, they belied, but surely the tidings of that they mocked will come to them.

سو یہ جھٹلاتو چکے اب ان کے پاس اس چیز کی حقیقت آئے گی جس پر ٹھٹھا کیا کرتے تھے

أَوَلَمْ يَرَوْا إِلَى الْأَرْضِ كَمْ أَنبَتْنَا فِيهَا مِن كُلِّ زَوْجٍ كَرِيمٍ

آیا [با تأمل] به این زمین ننگریستند که در آن چه بسیار از هر نوع [گیاهان و درختان] نیکو رویاندیم؟

آیا در زمین به دیده عبرت نظر نکردند که ما چه انواع گوناگون از نباتات پر سود از آن برویانیدیم؟

have they not seen the earth, how many we caused to grow in it every generous kind?

کیا وہ زمین کو نہیں دیکھتے ہم نے اس میں ہر ایک قسم کی کتنی عمدہ چیزیں اُگائی ہیں

إِنَّ فِي ذَلِكَ لَآيَةً وَمَا كَانَ أَكْثَرُهُم مُّؤْمِنِينَ

یقیناً در این [رویاندن انواع نباتات] نشانه ای است [بر قدرت، ربوبیّت خدا و اینکه مردگان را زنده می کند] ولی بیشترشان [به خاطر رسوخ کبر و لجاجت در باطنشان] ایمان آور نبوده و نیستند.

همانا در این کار آیتی (از لطف و رحمت و علم و قدرت خدا بر هوشمندان) آشکار است و باز اکثر اینان ایمان نمی‌آورند.

surely, in this there is a sign yet most of them do not believe.

البتہ اس میں بڑی نشانی ہے اور ان میں سے اکثر ایمان لانے والے نہیں

وَإِنَّ رَبَّكَ لَهُوَ الْعَزِيزُ الرَّحِيمُ

و یقیناً پروردگارت همان توانای شکست ناپذیر مهربان است.

و همانا پروردگار تو بسیار مقتدر و مهربان است.

your lord, he is the almighty, the most merciful.

اور بے شک تیرا رب زبردست رحم کرنے والا ہے

وَإِذْ نَادَى رَبُّكَ مُوسَى أَنِ ائْتِ الْقَوْمَ الظَّالِمِينَ

[یاد کن] هنگامی را که پروردگارت موسی را ندا داد که خود را به قوم ستمکار برسان.

و (یاد آر) هنگامی که خدایت به موسی ندا کرد که اینک به سوی قوم ستمکار روی آور.

and when your lord called to moses, saying: `go to the harmdoing nation,

اور جب تیرے رب نے موسیٰ کو پکارا کہ اس ظالم قوم کے پاس جا

قَوْمَ فِرْعَوْنَ أَلَا يَتَّقُونَ

[به سوی] قوم فرعون [که به آنان بگویی:] آیا [از سرانجام شرک و طغیان که خشم و عذاب خداست] نمی پرهیزید؟!

به سوی قوم ستمکار فرعون که آیا باز هم نمی‌خواهند خدا ترس و پرهیزگار شوند؟

the nation of pharaoh. will they not fear me? `

فرعون کی قوم کے پاس کیا وہ ڈرتے نہیں

قَالَ رَبِّ إِنِّي أَخَافُ أَن يُكَذِّبُونِ

گفت: پروردگارا! به راستی می ترسم مرا تکذیب کنند،

موسی عرض کرد: ای پروردگار، از آن می‌ترسم که فرعونیان سخت مرا تکذیب کنند.

`my lord, ` he replied, `i fear they will belie me

عرض کی اے میرے رب میں ڈرتا ہوں کہ مجھے جھٹلا دیں

وَيَضِيقُ صَدْرِي وَلَا يَنطَلِقُ لِسَانِي فَأَرْسِلْ إِلَى هَارُونَ

و سینه ام [از این وظیفه سنگین] تنگی می کند، و زبانم روان و گویا نمی شود، پس به سوی هارون هم [پیام نبوّت] بفرست [تا مرا در این وظیفه سنگین یاری دهد.]

و (از کفر آنها) دلتنگ شوم و عقده زبانم (به هدایت آنان) باز نگردد، پس به سوی هارون (برادرم) فرست (تا با من به رسالت روانه شود).

and my chest will become constricted and my tongue will not be loosed (in my speech), therefore, send to aaron.

اور میرا سینہ تنگ ہوجائے اور میری زبان نہ چلے پس ہارون کو پیغام دے

وَلَهُمْ عَلَيَّ ذَنبٌ فَأَخَافُ أَن يَقْتُلُونِ

و آنان را بر من ادعای جرمی است که می ترسم [به سبب آن] مرا بکشند.

و بر من از این قوم (قبطی) گناهی است که می‌ترسم به قتلم رسانند.

they hold a sin against me, and i fear that they will kill me. `

اور میرے ذمہ ان کا ایک گناہ بھی ہے سو میں ڈرتا ہوں کہ مجھے مار نہ ڈالیں

قَالَ كَلَّا فَاذْهَبَا بِآيَاتِنَا إِنَّا مَعَكُم مُّسْتَمِعُونَ

[خدا] گفت: این چنین نیست [که فرعون بر تو پیروز شود] پس شما دو نفر معجزات ما را ببرید که یقیناً ما همراه شما شنونده [گفتار هر دو طرف] هستیم [پس شما دو نفر را بر پایه دلیل و برهان و معجزه بر آنان پیروز می کنیم.]

خدا به موسی فرمود: هرگز (مترس که شما را نمی‌کشند) ، پس با برادرت هارون بدین معجزات و آیات ما به سوی آنان بروید که ما همه جا با شما هستیم و گفتار شما را می‌شنویم.

he said: `never so, go both of you with our signs; we shall be with you, listening

فرمایا ہر گز نہیں تم دونوں ہماری نشانیاں لے کر جاؤ ہم تمہارے ساتھ سننے والے ہیں

فَأْتِيَا فِرْعَوْنَ فَقُولَا إِنَّا رَسُولُ رَبِّ الْعَالَمِينَ

بنابراین خود را به فرعون برسانید و بگویید: یقیناً ما فرستاده پروردگار جهانیانیم.

هر دو به اتفاق به جانب فرعون روید و بگویید که ما رسول پروردگار جهانیم.

go both to pharaoh and both of you say to him: `we are (each) a messenger from the lord of all the worlds.

سو فرعون کے پاس جاؤ اور کہو کہ ہم پروردگار عالم کا پیغام لے کر آئے ہیں

أَنْ أَرْسِلْ مَعَنَا بَنِي إِسْرَائِيلَ

با این وصف، بنی اسرائیل را [آزاد کن و] با ما بفرست.

با این پیام که طایفه بنی اسرائیل را با ما (از مصر به فلسطین) بفرست.

send forth with us the children of israel. `

یہ کہ ہمارے ساتھ بنی اسرائیل کو بھیج دے

قَالَ أَلَمْ نُرَبِّكَ فِينَا وَلِيدًا وَلَبِثْتَ فِينَا مِنْ عُمُرِكَ سِنِينَ

[فرعون] گفت: آیا ما تو را در کودکی در میان خود نپروراندیم، و سالیانی چند از عمر خود در میان ما درنگ نکردی؟

فرعون گفت: تو نه آن کودکی که ما پروردیم و سالها عمرت در نزد ما گذشت؟

he (pharaoh) said (to moses): `did we not bring you up when you were a child? and have you not spent years of your life amongst us?

کہا کیا ہم نےتمہیں بچپن میں پرورش نہیں کیا اورتو نے ہم میں اپنی عمر کے کئی سال گزارے

وَفَعَلْتَ فَعْلَتَكَ الَّتِي فَعَلْتَ وَأَنتَ مِنَ الْكَافِرِينَ

و آن کارت را که کردی، کردی در حالی که از ناسپاسان [زحمات و نعمت های ما] بودی.

و آن فعل زشت (قتل نفس) از تو سر زد و (به خدایی ما) کافر بودی؟

yet you were ungrateful and have done the deed you did. `

اور تو اپنا وہ کرتوت کر گیا جوکر گیا اور تو ناشکروں میں سے ہے

قَالَ فَعَلْتُهَا إِذًا وَأَنَا مِنَ الضَّالِّينَ

گفت: آن را در آن زمان در حالی انجام دادم که بی خبر از این واقعه بودم [که با مشت من در دفاع از مظلوم، آن مرد قبطی کشته می شود.]

موسی گفت: آری من چنین فعلی را مرتکب شدم (ولی نه بر عمد بلکه) در آن هنگام من (برای نجات سبطیان از ظلم قبطیان) به وادی حیرت سرگردان و از گمشدگان (دیار شما) بودم (و کاری به قصد نجات مظلومی کردم به قتل خطایی منتهی شد).

he (moses) replied: `indeed, i did that when i was among those who stray.

کہا جب میں نے وہ کام کیا تھاتو میں بےخبر تھا

فَفَرَرْتُ مِنكُمْ لَمَّا خِفْتُكُمْ فَوَهَبَ لِي رَبِّي حُكْمًا وَجَعَلَنِي مِنَ الْمُرْسَلِينَ

چون از شما ترسیدم از دستتان گریختم، پس [با این گریز از عرصه زندگی ظالمانه شما این شایستگی را یافتم که] پروردگارم به من حکمت بخشید، و مرا از پیامبران قرار داد.

و آن گاه از ترس شما گریختم تا آنکه خدای من مرا علم و حکمت عطا فرمود و از پیغمبران خود قرار داد.

i fled from you because i feared you. but my lord has given me judgment and made me one of the messengers.

پھر میں تم سے تمہارے ڈر کے مارے بھاگ گیا تب مجھے میرے رب نے دانائی عطا کی اور مجھے رسول بنایا

وَتِلْكَ نِعْمَةٌ تَمُنُّهَا عَلَيَّ أَنْ عَبَّدتَّ بَنِي إِسْرَائِيلَ

آیا اینکه بنی اسرائیل را به بردگی گرفته ای نعمتی است که منتش را بر من می نهی؟!

و (بازگو) این که طایفه بنی اسرائیل را بنده خود کرده‌ای این هم نعمتی است که منّت آن بر من می‌نهی؟

is this then the blessing with which you reproach me, that you have the children of israel for worshipers! `

اور یہ احسان جو تو مجھ پر رکھتا ہے اسی لیے تو نے بنی اسرائیل کو غلام بنا رکھا ہے

قَالَ فِرْعَوْنُ وَمَا رَبُّ الْعَالَمِينَ

فرعون گفت: پروردگار جهانیان چیست؟

باز فرعون به موسی گفت: ربّ العالمین چیست؟

pharaoh said: `and what is the lord of the worlds? `

فرعون نے کہا رب العالمین کیا چیز ہے

قَالَ رَبُّ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ وَمَا بَيْنَهُمَا إن كُنتُم مُّوقِنِينَ

گفت: اگر باور می کنید همان پروردگار آسمان ها و زمین و آنچه میان آنهاست.

موسی جواب داد: خدای آسمانها و زمین است و آنچه ما بین آنهاست، اگر به یقین باور دارید.

`he` (moses) replied: `is the lord of the heavens and the earth and all that is between them, if you believe! `

فرمایا آسمانوں اور زمین اور جو کچھ ان کے درمیان ہے سب کا پروردگار ہے اگر تمہیں یقین آئے

قَالَ لِمَنْ حَوْلَهُ أَلَا تَسْتَمِعُونَ

[فرعون از روی مسخره] به افراد پیرامونش گفت: آیا نمی شنوید [که چه می گوید؟!]

فرعون روی به درباریانش کرد و گفت: آیا نمی‌شنوید (که این مرد چه دعوی بی‌دلیل می‌کند).

`do you not hear? ` said he (pharaoh) to those around him.

اپنے گرد والوں سے کہا کیا تم سنتے نہیں ہو

قَالَ رَبُّكُمْ وَرَبُّ آبَائِكُمُ الْأَوَّلِينَ

[موسی] گفت: [او] پروردگار شما وپروردگار پدران پیشین شماست.

موسی گفت: همان خدایی است که شما و پدران پیشین شما را بیافرید.

he said, `your lord and the lord of your fathers, the ancients. `

فرمایا تمہارا ور تمہارے پہلے باپ دادا کا رب ہے

قَالَ إِنَّ رَسُولَكُمُ الَّذِي أُرْسِلَ إِلَيْكُمْ لَمَجْنُونٌ

[فرعون] گفت: این پیامبرتان که به سوی شما فرستاده اند، حتماً می نون است!

باز فرعون گفت: این رسولی که به سوی شما به رسالت فرستاده شده سخت دیوانه است.

(pharaoh) said: `surely, the messenger who has been sent to you is mad!`

کہا بے شک تمہارا رسول جو تمہارے پاس بھیجا گیا ہے ضرور دیوانہ ہے

قَالَ رَبُّ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ وَمَا بَيْنَهُمَا إِن كُنتُمْ تَعْقِلُونَ

[موسی] گفت: پروردگار مشرق و مغرب و آنچه میان آنهاست، اگر می اندیشید.

باز موسی گفت: همان آفریننده مشرق و مغرب (و روز و شب) است و هر چه بین اینها موجود است، اگر شما (در قدرت حق) تعقل کنید.

`he is the lord of the east and the west, ` said he (moses), `and all that is between them, if you could understand! `

فرمایا مشر ق مغرب اور جو ان کے درمیان ہے سب کا پروردگار ہے اگر تم عقل رکھتے ہو

قَالَ لَئِنِ اتَّخَذْتَ إِلَهًا غَيْرِي لَأَجْعَلَنَّكَ مِنَ الْمَسْجُونِينَ

[فرعون] گفت: اگر معبودی جز من بگیری، قطعاً تو را از زندانیان [که زیر سخت ترین شکنجه اند] قرار خواهم داد.

باز فرعون گفت: اگر غیر من خدایی را بپرستی البته تو را به زندان خواهم کشید.

`if you take any other god except myself, ` he (pharaoh) replied, `you shall be thrown into prison. `

کہا اگر تو نے میرے سوا اور کوئی معبود بنایا تو تمہیں قید میں ڈال دوں گا

قَالَ أَوَلَوْ جِئْتُكَ بِشَيْءٍ مُّبِينٍ

[موسی] گفت: آیا اگر [بر صدق نبوتم] معجزه آشکاری برایت آورده باشم [باز هم مرا به زندان می افکنی؟]

موسی باز پاسخ داد: اگر هم حجت و معجزی (بر صدق دعوی خود) بر تو آورده باشم (بازم به زندان کشی).

`what, even if i brought you something clear, ` said he (moses).

فرمایا اگرچہ میں تیرے پاس ایک روشن چیز لے آؤں

قَالَ فَأْتِ بِهِ إِن كُنتَ مِنَ الصَّادِقِينَ

گفت: اگر راستگویی آن را بیاور.

فرعون گفت: آن معجزه را بیار اگر راست می‌گویی؟

he (pharaoh) replied: `show us your sign, if you are of the truthful. `

کہا اگر تو سچا ہے تو وہ چیز لا

فَأَلْقَى عَصَاهُ فَإِذَا هِيَ ثُعْبَانٌ مُّبِينٌ

پس عصایش را انداخت و ناگهان اژدهایی حقیقی نمایان شد،

در آن موقع موسی عصای خود بیفکند که ناگاه اژدهایی عظیم پدیدار گشت.

he cast down his staff and thereupon it was a clear serpent.

پھر اس نےاپناعصا ڈال دیا سو اسی وقت وہ صریح اژدھا ہو گیا

وَنَزَعَ يَدَهُ فَإِذَا هِيَ بَيْضَاء لِلنَّاظِرِينَ

و دستش را [ازگریبانش] بیرون آورد و ناگهان برای بینندگان سپید و روشن بود.

و نیز دست خود (از گریبان) بیرون آورد که ناگاه سپید و رخشان به چشم بینندگان آشکار گردید.

then he drew out his hand, and it was luminous to the onlookers.

اوراپنا ہاتھ نکالا سو اسی وقت وہ دیکھنے والوں کو چمکتا ہوا دکھائی دیا

قَالَ لِلْمَلَإِ حَوْلَهُ إِنَّ هَذَا لَسَاحِرٌ عَلِيمٌ

[فرعون] به سران و اشراف پیرامونش گفت: یقیناً این جادوگری بسیار ماهر و داناست!

فرعون رو به درباریانش کرد و گفت: این مرد ساحری بسیار ماهر و داناست.

`this`, said he (pharaoh) to his council, `is a cunning sorcerer

اپنے گرد کے سرداروں سے کہا کہ بے شک یہ بڑا ماہر جادوگر ہے

يُرِيدُ أَن يُخْرِجَكُم مِّنْ أَرْضِكُم بِسِحْرِهِ فَمَاذَا تَأْمُرُونَ

می خواهد با جادویش شما را از سرزمینتان بیرون کند، پس شما چه نظر می دهید؟

که می‌خواهد بدین سحر و شعبده‌ها شما (مردم مصر) را از کشور خود آواره کند، حال شما چه می‌فرمایید؟

who seeks to expel you from your land by his sorcery. what is your counsel? `

چاہتا ہے کہ تمہیں تمہارے دیس سے اپنے جادو کے زور سےنکال دےپھر تم کیا رائے دیتے ہو

قَالُوا أَرْجِهِ وَأَخَاهُ وَابْعَثْ فِي الْمَدَائِنِ حَاشِرِينَ

گفتند: کار او و برادرش را به تأخیر انداز و گروهی گردآورنده را به شهرها روانه کن،

آنها به فرعون گفتند: او و برادرش را زمانی باز دار و افرادی را برای جمع کردن مردم در شهرها بفرست.

they replied: `put him and his brother off for a while, and send heralds to your cities

کہا اسےاور اس کے بھائی کو مہلت دو اور شہروں میں چپڑاسیوں کو بھیج دیجیئے

يَأْتُوكَ بِكُلِّ سَحَّارٍ عَلِيمٍ

تا هر جادوگر کاردان بسیار دانایی را نزد تو آورند.

تا ساحران ماهر زبر دست را (برای دفاع او) نزدت حاضر آورند.

to bring every knowledgeable sorcerer. `

کہ تیرے پاس بڑے ماہر جادوگروں کو لے آئیں

فَجُمِعَ السَّحَرَةُ لِمِيقَاتِ يَوْمٍ مَّعْلُومٍ

پس همه جادوگران را در وعده گاه روزی معین گرد آوردند،

آن گاه ساحران را بر حسب وعده به روز معیّن حاضر ساختند.

the sorcerers were gathered at the appointed time on a wellknown day,

پھر سب جادوگر ایک مقرر دن پر جمع کیے گئے

وَقِيلَ لِلنَّاسِ هَلْ أَنتُم مُّجْتَمِعُونَ

و به همه مردم گفتند: آیا شما هم اجتماع خواهید کرد؟

و مردم شهر را گفتند: چه بهتر که همه در آن روز جمع باشید (تا واقعه را مشاهده کنید).

and the people were asked: `will you gather

اور لوگوں سے کہا گیا کیا تم بھی اکھٹے ہوتے ہو

لَعَلَّنَا نَتَّبِعُ السَّحَرَةَ إِن كَانُوا هُمُ الْغَالِبِينَ

به امید آنکه اگر جادوگران پیروز شدند، از آنان پیروی کنیم.

باشد که ما هم اگر ساحران غالب شدند از آنان پیروی کنیم.

in order that we shall follow the sorcerers if they are the victors. `

تاکہ اگر جادوگر غالب آجائیں تو ہم انہی کی راہ پر رہیں

فَلَمَّا جَاء السَّحَرَةُ قَالُوا لِفِرْعَوْنَ أَئِنَّ لَنَا لَأَجْرًا إِن كُنَّا نَحْنُ الْغَالِبِينَ

پس هنگامی که جادوگران آمدند، به فرعون گفتند: آیا اگر ما پیروز شویم، حتماً برای ما پاداشی شایسته خواهد بود؟

و چون ساحران حضور فرعون آمدند با وی گفتند: آیا اگر (بر موسی) غالب آییم اجری خواهیم داشت؟

then, when the sorcerers came to pharaoh, they said: `shall we receive a wage if we win? `

پھر جب جادوگر آئے تو فرعون سے کہا اگر ہم غالب آگئے تو کیا ہمیں کوئی بڑا انعام ملے گا

قَالَ نَعَمْ وَإِنَّكُمْ إِذًا لَّمِنَ الْمُقَرَّبِينَ

گفت: آری، و در آن صورت مسلماً از مقربان [درگاه] خواهید شد.

فرعون گفت: آری البته علاوه بر اجر خدمت از مقربان (درگاهم) نیز خواهید شد.

`yes, indeed` he answered, `and you shall become among those who are near stationed. `

کہا ہاں اور بیشک تم اس وقت مقربوں میں داخل ہو جاؤ گے

قَالَ لَهُم مُّوسَى أَلْقُوا مَا أَنتُم مُّلْقُونَ

موسی به جادوگران گفت: بیفکنید آنچه را قصد دارید، بیفکنید.

(چون ساحران به معارضه حاضر شدند) موسی به آنها گفت: اینک شما بساط سحر خود هر چه می‌خواهید به کار اندازید.

moses said to them: `cast down what you cast. `

موسیٰ نے ان سے کہا ڈالو جو تم ڈالتے ہو

فَأَلْقَوْا حِبَالَهُمْ وَعِصِيَّهُمْ وَقَالُوا بِعِزَّةِ فِرْعَوْنَ إِنَّا لَنَحْنُ الْغَالِبُونَ

پس ریسمان ها و عصاهایشان را افکندند، و گفتند: به عزت فرعون سوگند که به راستی ما به طور مسلّم پیروزیم.

ساحران هم رسن و طنابها و چوبهای سحر خود را بیفکندند و به عزت فرعون قسم یاد کردند که (بر موسی) البته غالب خواهیم شد.

so they cast their ropes and staffs, saying: `by pharaoh`s might, we shall be the victors. `

پھر انہوں نے اپنی رسیاں اور لاٹھیاں ڈال دیں اور کہا فرعون کے اقبال سے ہماری فتح ہے

فَأَلْقَى مُوسَى عَصَاهُ فَإِذَا هِيَ تَلْقَفُ مَا يَأْفِكُونَ

پس موسی عصایش را افکند، ناگاه آنچه را جادوگران با نیرنگ [و به صورت غیر واقعی] ساخته بودند، بلعید.

در آن حال موسی عصای خود را بیفکند که ناگاه (اژدهایی عظیم شد و) همه وسایل سحر انگیزی ساحران را به کام فرو می‌برد.

then moses cast down his staff and it swallowed up their lying invention,

پھر موسیٰ نے اپنا عصا ڈالا پھر وہ فوراً ہی نگلنے لگا جو انہوں نے جھوٹ بنایا تھا

فَأُلْقِيَ السَّحَرَةُ سَاجِدِينَ

پس جادوگران [از هیبت و عظمت این معجزه که یافتند کاری خدایی است نه جادویی] به سجده افتادند.

ساحران که این معجزه بدیدند (و قطعا دانستند سحر نیست، پیش موسی) به سجده افتادند.

so the sorcerers were cast down, prostrating themselves,

پھر جادوگر سجدے میں گر پڑے

قَالُوا آمَنَّا بِرَبِّ الْعَالَمِينَ

گفتند: ما به پروردگار جهانیان ایمان آوردیم،

گفتند: ما به خدای عالمیان ایمان آوردیم.

saying: `we believe in the lord of the worlds,

کہا ہم رب العالمین پر ایمان لائے

رَبِّ مُوسَى وَهَارُونَ

پروردگار موسی و هارون.

پروردگار موسی و هارون.

the lord of moses and aaron. `

جو موسیٰ اور ہارون کا رب ہے

قَالَ آمَنتُمْ لَهُ قَبْلَ أَنْ آذَنَ لَكُمْ إِنَّهُ لَكَبِيرُكُمُ الَّذِي عَلَّمَكُمُ السِّحْرَ فَلَسَوْفَ تَعْلَمُونَ لَأُقَطِّعَنَّ أَيْدِيَكُمْ وَأَرْجُلَكُم مِّنْ خِلَافٍ وَلَأُصَلِّبَنَّكُمْ أَجْمَعِينَ

فرعون گفت: پیش از آنکه به شما اجازه دهم به او ایمان آوردید، حتماً او بزرگ شماست که جادوگری را به شما آموخته است، پس به زودی خواهید دانست که مسلماً دست ها و پاهای شما را یکی از راست و یکی از چپ قطع خواهم کرد، و یقیناً همه شما را به دار خواهم آویخت.

فرعون به ساحران گفت: چرا بی‌اجازه من ایمان به موسی آوردید؟همانا معلوم است که این استاد بزرگ شماست که شما را ساحری آموخته!پس به زودی کیفر خود را خواهید دید، دست و پای شما را به اختلاف (دو طرف چپ و راست) قطع می‌کنم آن گاه همه را به دار می‌کشم.

he (pharaoh) said: `you have believed him before i have given you permission. he is the chief of you who has taught you sorcery. but you shall know. i will surely cut off on opposite sides a hand and a foot, and crucify you all.`

کہا کیا تم میری اجازت سے پہلے ہی ایمان لے آئے بے شک وہ تمہارا استاد ہے جس نے تمہیں جادو سکھایا ہے سو تمہیں ابھی معلوم ہو جائے گا البتہ میں تمہارا ایک طرف کا ہاتھ اور دوسری طرف کا پاؤں کاٹ دوں گا اور تم سب کو سولی پر چڑھا دوں گا

قَالُوا لَا ضَيْرَ إِنَّا إِلَى رَبِّنَا مُنقَلِبُونَ

گفتند: [در این شکنجه و عذاب] هیچ زیان و باکی [بر ما] نیست، یقیناً ما به سوی پروردگارمان باز می گردیم،

ساحران گفتند: (از این دار و قتل به ما) هیچ زیانی نخواهد رسید چون (بعد از مرگ) به سوی خدای خود باز می‌گردیم.

`there is no harm, ` they replied, `for surely to our lord we are turning.

کہا کچھ حرج نہیں بے شک ہم اپنے رب کے پاس پہنچنے والا ہوں گے

إِنَّا نَطْمَعُ أَن يَغْفِرَ لَنَا رَبُّنَا خَطَايَانَا أَن كُنَّا أَوَّلَ الْمُؤْمِنِينَ

قطعاً ما امیدواریم که چون نخستین ایمان آورندگان [از این قوم] بودیم، پروردگارمان خطاهای ما را بیامرزد.

ما از خدا امید آن داریم که به لطف خویش از گناهان ما درگذرد چون اول ما به او ایمان آوردیم.

we are eager that our lord should forgive us our offenses, for we are the first of the believers. `

ہمیں امید ہے کہ ہمارا رب ہمارے گناہوں کو معاف کر دے گا اس لیے کہ ہم سب سے پہلے ایمان لانے والے ہیں

وَأَوْحَيْنَا إِلَى مُوسَى أَنْ أَسْرِ بِعِبَادِي إِنَّكُم مُّتَّبَعُونَ

و به موسی وحی کردیم که بندگان مرا شبانه کوچ بده که حتماً دشمنان از پی شما خواهند آمد.

و ما به موسی وحی کردیم که بندگان مرا شبانه (از شهر مصر) بیرون بر که شما را (فرعونیان) تعقیب خواهند کرد.

also, we revealed to moses, saying: `go with my worshipers by night, for you will be followed. `

اور ہم نے موسی ٰکو حکم بھیجا کہ میرے بندوں کو رات کو لے نکل البتہ تمہارا پیچھا کیا جائے گا

فَأَرْسَلَ فِرْعَوْنُ فِي الْمَدَائِنِ حَاشِرِينَ

پس فرعون گروهی گردآورنده را [برای جمع کردن نیرو] به شهرها فرستاد

آن گاه فرعون رسول برای جمع آوری لشکر به شهرها فرستاد.

then pharaoh sent gatherers to the cities.

پھر فرعون نے شہروں میں چپڑاسی بھیجے

إِنَّ هَؤُلَاء لَشِرْذِمَةٌ قَلِيلُونَ

[و گفت:] مسلماً اینان [که بر ضد من برخاسته اند] گروهی اندکند،

(و برای تبلیغات به آنها می‌گفتند که) همانا طایفه بنی اسرائیل عده قلیلی هستند.

`these, ` they said, `are a small band,

کہ یہ ایک تھوڑی سی جماعت ہے

وَإِنَّهُمْ لَنَا لَغَائِظُونَ

و همانا ما را همواره [با اعمالشان] به خشم می آورند،

که ما را به خشم آورده‌اند.

they have enraged us,

اور انہوں نے ہمیں بہت غصہ دلایا ہے

وَإِنَّا لَجَمِيعٌ حَاذِرُونَ

و ما گروهی هوشیار و آماده باش و مهیای دفاعیم.

و ما لشکری همه نیرومند و مسلح به اسلحه کاملیم.

and we are a host on our guard. `

اور بے شک ہم سب ہتھیار بند ہیں

فَأَخْرَجْنَاهُم مِّن جَنَّاتٍ وَعُيُونٍ

پس ما آنان را [به دنبال بنی اسرائیل] از باغ ها و چشمه سارها [که نعمت های ما در سرزمین مصر بود] بیرون کردیم.

پس (با وجود این همه دعوی‌ها) ما آنها را از باغهای مصفّا با نهرهای آب روان بیرون کردیم.

as such we expelled them from their gardens and their fountains,

پھر ہم نے انہیں باغوں اور چشموں سے نکال باہر کیا

وَكُنُوزٍ وَمَقَامٍ كَرِيمٍ

واز گنج ها ومکان های نیکو [وقصرهای باشکوه بیرون کردیم].

و نیز از گنج‌ها و ثروتها و مقامات عالیه ریاست بیرون آوردیم (و به دریای هلاک افکندیم).

their treasures and a noble station.

اور خزانوں اور عمدہ مکانو ں سے

كَذَلِكَ وَأَوْرَثْنَاهَا بَنِي إِسْرَائِيلَ

این گونه [نعمت های خود را از چنگ آنان بیرون آوردیم] و آنها را به بنی اسرائیل به میراث دادیم.

آری این چنین کردیم و (قوم ضعیف) بنی اسرائیل را وارث آن شهر و دیارها و ثروت و مقامها گردانیدیم.

as such we gave it to the children of israel.

اسی طرح ہوا اور ہم نے ان چیزوں کا بنی اسرائیل کو وارث بنایا

فَأَتْبَعُوهُم مُّشْرِقِينَ

فرعونیان هنگام طلوع آفتاب آنان را دنبال کردند.

پس صبحگاه فرعونیان موسی و بنی اسرائیل را تعقیب کردند.

at sunrise, they followed them.

پھر سورج نکلنے کے وقت ان کے پیچھے پڑے

فَلَمَّا تَرَاءى الْجَمْعَانِ قَالَ أَصْحَابُ مُوسَى إِنَّا لَمُدْرَكُونَ

چون آن دو گروه یکدیگر را دیدند، اصحاب موسی گفتند: حتماً ما به چنگ آنان خواهیم افتاد.

چون دو لشکر روبرو شدند اصحاب موسی گفتند: اینک به دست فرعونیان خواهیم افتاد.

and when the two hosts came in view of each other, moses` companions said: `we have been reached! `

پھر جب دونوں جماعتوں نےایک دوسرے کو دیکھا تو موسیٰ کے ساتھیوں نے کہا ہم تو پکڑے گئے

قَالَ كَلَّا إِنَّ مَعِيَ رَبِّي سَيَهْدِينِ

موسی گفت: این چنین نیست، بی تردید پروردگارم با من است، و به زودی مرا هدایت خواهد کرد.

موسی گفت: هرگز چنین نیست، که خدا با من است و مرا به یقین راهنمایی خواهد کرد.

`no, indeed` he replied, `my lord is with me and he will guide me. `

کہا ہرگز نہیں میرا رب میرے ساتھ ہے وہ مجھے راہ بتائے گا

فَأَوْحَيْنَا إِلَى مُوسَى أَنِ اضْرِب بِّعَصَاكَ الْبَحْرَ فَانفَلَقَ فَكَانَ كُلُّ فِرْقٍ كَالطَّوْدِ الْعَظِيمِ

پس به موسی وحی کردیم که عصایت را به این دریا بزن. [موسی عصایش را به دریا زد] پس [دریا] از هم شکافت و هر پاره اش چون کوهی بزرگ بود.

پس ما به موسی وحی کردیم که عصای خود را به دریا (ی نیل) زن، چون زد دریا شکافت و آب هر قطعه دریا مانند کوهی بزرگ بر روی هم قرار گرفت.

then we revealed to moses: `strike the sea with your staff`, so it divided and each part was as a mighty mount.

پھر ہم نےموسیٰ کو حکم بھیجا کہ اپنی لاٹھی کو دریا پر مار پھر پھٹ گیا پھر ہر ٹکڑا بڑے ٹیلے کی طرح ہو گیا

وَأَزْلَفْنَا ثَمَّ الْآخَرِينَ

و آن گروه دیگر را [هم در آنجا] به دریا نزدیک کردیم،

و دیگران (یعنی فرعونیان) را (از پی بنی اسرائیل) به نزدیک دریا آوردیم.

and there we brought the others on,

اور ہم نے اس جگہ دوسروں کو پہنچا دیا

وَأَنجَيْنَا مُوسَى وَمَن مَّعَهُ أَجْمَعِينَ

و موسی و هر که با او بود، همه را نجات دادیم.

و موسی و کلیه همراهانش را به ساحل سلامت رسانیدیم.

and we saved moses and those who were with him together,

اورہم نے موسیٰ کی اور جو اس کے ساتھ تھے سب کو نجات دی

ثُمَّ أَغْرَقْنَا الْآخَرِينَ

آن گاه آن گروه دیگر را غرق کردیم.

آن گاه قوم دیگر همه را به دریا غرق کردیم.

then, we drowned the others.

پھر ہم نے دوسروں کو غرق کر دیا

إِنَّ فِي ذَلِكَ لَآيَةً وَمَا كَانَ أَكْثَرُهُم مُّؤْمِنِينَ

بی تردید در این سرگذشت عبرتی بزرگ وجود دارد، و [قوم قبطی] بیشترشان مؤمن نبودند.

همانا در این هلاک فرعونیان آیت بزرگی (برای عبرت و موعظه مردم) بود لیکن اکثر خلق ایمان نیاوردند.

surely, in that there is a sign; yet most of them do not believe.

البتہ اس میں بڑی نشانی ہے اور ان میں سے اکثر ایمان لانے والے نہیں

وَإِنَّ رَبَّكَ لَهُوَ الْعَزِيزُ الرَّحِيمُ

و یقیناً پروردگارت همان توانای شکست ناپذیر و مهربان است.

و همانا خدای تو خدای بسیار مقتدر و مهربان است.

surely, your lord is the almighty, the most merciful.

اور بے شک تیرا رب زبردست رحم کرنے والا ہے

وَاتْلُ عَلَيْهِمْ نَبَأَ إِبْرَاهِيمَ

و سرگذشت مهم ابراهیم را بر آنان بخوان،

و (ای رسول) حکایت ابراهیم را بر امت بیان کن.

and recite to them the news of abraham.

اور انہیں ابراھیم کی خبر سنا دے

إِذْ قَالَ لِأَبِيهِ وَقَوْمِهِ مَا تَعْبُدُونَ

هنگامی که به پدرش وقومش گفت: چه چیز را می پرستید؟

هنگامی که با پدر (یعنی عمو، زیرا پدران پیغمبران همه موحّدند) و با قومش گفت: شما چه معبودی را می‌پرستید؟

he said to his father and to his nation: `what do you worship? `

جب اپنے باپ اور اپنی قوم سے کہا تم کس کو پوجتے ہو

قَالُوا نَعْبُدُ أَصْنَامًا فَنَظَلُّ لَهَا عَاكِفِينَ

گفتند: بت هایی را می پرستیم و همواره ملازم پرستش آنها هستیم.

جواب دادند که ما بتهایی را می‌پرستیم و ثابت بر پرستش آنها بوده و هستیم.

they replied: `we worship idols and continue cleaving to them. `

کہنے لگے ہم بتوں کو پوجتے ہیں پھر انہی کے گرد رہا کرتے ہیں

قَالَ هَلْ يَسْمَعُونَكُمْ إِذْ تَدْعُونَ

گفت: آیا هنگامی که آنها را می خوانید، سخن شما را می شنوند؟

ابراهیم گفت: آیا هر گاه این بتهای جماد را بخوانید سخن شما را می‌شنوند؟

`do they hear you when you call on them? ` he asked.

کہا کیا وہ تمہاری بات سنتے ہیں جب تم پکارتے ہو

أَوْ يَنفَعُونَكُمْ أَوْ يَضُرُّونَ

یا به شما سود و زیانی می رسانند؟

یا به حال شما هیچ سود و زیانی توانند داشت؟

`can they benefit you or harm you? `

یا تمہیں کچھ نفع یا نقصان پہنچا سکتے ہیں

قَالُوا بَلْ وَجَدْنَا آبَاءنَا كَذَلِكَ يَفْعَلُونَ

گفتند: نه، بلکه پدرانمان را یافتیم که به این صورت عبادت می کردند!

گفتند: (نه) بلکه ما پدران خود را بر پرستش این بتان یافته‌ایم (و هر چند جماد بی‌اثری باشند می‌پرستیم).

they replied: `no, but we found our fathers doing so. `

کہنے لگے بلکہ ہم نے اپنے باپ دادا کو ایسا کرتے پایا ہے

قَالَ أَفَرَأَيْتُم مَّا كُنتُمْ تَعْبُدُونَ

گفت: پس آیا می دانید که آنچه می پرستید،

ابراهیم باز به آنها گفت: آیا می‌دانید که این بتهایی که شما مردم اینک می‌پرستید،

he said: `have you considered what you worship,

کہا کیا تمہیں خبر ہے جنہیں تم پوجتے ہو

أَنتُمْ وَآبَاؤُكُمُ الْأَقْدَمُونَ

هم شما و هم پدران پیشین شما

و پدران شما از قدیم می‌پرستیدند،

you, and your elderly fathers?

تم او رتمہارے پہلے باپ دادا جنہیں پوجتے تھے

فَإِنَّهُمْ عَدُوٌّ لِّي إِلَّا رَبَّ الْعَالَمِينَ

هم آنان قطعاً دشمن منند [چون اگر آنها را بپرستم، مرا دچار عذاب جاودانه خواهند کرد] ، جز پروردگار جهانیان [که پرستیدنش مایه سعادت همیشگی و جاودانی است.]

آنها مرا دشمن‌اند جز خدای یکتای عالمیان؟

they are enemies to me except the lord of all the worlds

سو وہ سوائے رب العالمین کے میرے دشمن ہیں

الَّذِي خَلَقَنِي فَهُوَ يَهْدِينِ

همان کسی که مرا آفرید و هم او مرا هدایت می کند،

همان خدایی که مرا بیافرید و به راه راستم هدایت می‌فرماید.

who created me; and he guides me,

جس نے مجھے پیدا کیا پھر وہی مجھے راہ دکھاتا ہے

وَالَّذِي هُوَ يُطْعِمُنِي وَيَسْقِينِ

و آنکه او طعامم می دهد و سیرابم می کند

و همان خدایی که مرا غذا می‌دهد و سیراب می‌گرداند.

and he gives me to eat and drink,

اور وہ جو مجھے کھلاتا اور پلاتا ہے

وَإِذَا مَرِضْتُ فَهُوَ يَشْفِينِ

و هنگامی که بیمار می شوم، او شفایم می دهد

و چون بیمار شوم مرا شفا می‌دهد.

who, when i am sick, heals me;

اور جب میں بیمار ہوتا ہوں تو وہی مجھے شفا دیتا ہے

وَالَّذِي يُمِيتُنِي ثُمَّ يُحْيِينِ

و آنکه مرا می میراند سپس زنده ام می کند

و همان خدایی که مرا (از حیات چند روزه دنیا) می‌میراند و سپس (به حیات ابدی آخرت) زنده می‌گرداند.

who makes me to die and then revives me,

اور وہ جو مجھے مارے گا پھر زندہ کرے گا

وَالَّذِي أَطْمَعُ أَن يَغْفِرَ لِي خَطِيئَتِي يَوْمَ الدِّينِ

و آنکه امید دارم روز جزا خطایم را بر من بیامرزد.

و همان خدایی که چشم امید دارم که روز جزا گناهم را بیامرزد.

and whom i am eager shall forgive me my sins on the day of recompense. `

اور وہ جو مجھے امید ہے کہ میرے گناہ قیامت کے دن مجھے بخش دے گا

رَبِّ هَبْ لِي حُكْمًا وَأَلْحِقْنِي بِالصَّالِحِينَ

پروردگارا! به من حکمت بخش، و مرا به شایستگان ملحق کن.

بارالها، مرا حکمی ببخش (بر این مشرکان فرمانروایی ده) و به (رسل و) بندگان صالح خود ملحق ساز.

my lord, give me judgment, and join me with the righteous.

اے میرے رب مجھے کمال علم عطا فرما اور مجھے نیکیوں کے ساتھ شامل کر

وَاجْعَل لِّي لِسَانَ صِدْقٍ فِي الْآخِرِينَ

و برای من در آیندگان نامی نیک و ستایشی والا مرتبه قرار ده،

و نامم بر زبان اقوام آتیه نیکو، و سخنم دلپذیر گردان.

and appoint me a tongue of truthfulness among the latter.

اور آئندہ آنے والی نسلوں میں میرا ذکر خیر باقی رکھ

وَاجْعَلْنِي مِن وَرَثَةِ جَنَّةِ النَّعِيمِ

و مرا از وارثان بهشت پرنعمت گردان،

و مرا از وارثان بهشت پر نعمت قرار ده.

and place me amongst the inheritors of the garden of bliss.

اور مجھے نعمت کے باغ کے وارثوں میں کر دے

وَاغْفِرْ لِأَبِي إِنَّهُ كَانَ مِنَ الضَّالِّينَ

و پدرم را بیامرز که او از گمراهان است،

و از پدرم (یعنی عمویم) درگذر، که وی سخت از گمراهان است.

and forgive my father, for he was among the astray.

اور میرے باپ کو بخش دے کہ وہ گمراہوں میں سے تھا

وَلَا تُخْزِنِي يَوْمَ يُبْعَثُونَ

و روزی که [مردگان] برانگیخته می شوند، رسوایم مکن؛

و روزی که خلق را از قبرها برانگیزند در آن روز مرا رسوا (و هلاک) مگردان.

do not degrade me on the day when they are resurrected.

اور مجھے ذلیل نہ کر جس دن لوگ اٹھائے جائیں گے

يَوْمَ لَا يَنفَعُ مَالٌ وَلَا بَنُونَ

روزی که هیچ مال و اولادی سود نمی دهد،

آن روزی که مال و فرزندان (هیچ به حال انسان) سود نبخشند.

the day when neither wealth nor sons shall benefit

جس دن مال اور اولاد نفع نہیں دے گی

إِلَّا مَنْ أَتَى اللَّهَ بِقَلْبٍ سَلِيمٍ

مگر کسی که دلی سالم [از رذایل وخبایث] به پیشگاه خدا بیاورد،

و تنها آن کس سود برد که با دل با اخلاص پاک (از شرک و ریب و ریا) به درگاه خدا آید.

except him who comes before allah with a pure heart;

مگر جو الله کے پاس پاک دل لے کر آیا

وَأُزْلِفَتِ الْجَنَّةُ لِلْمُتَّقِينَ

و آن روز بهشت را برای پرهیزکاران نزدیک آورند،

و بهشت را به اهل تقوا نزدیک سازند.

and paradise shall be brought forward to the cautious.

اور پرہیز گاروں کے لیے جنت قریب لائی جائے گی

وَبُرِّزَتِ الْجَحِيمُ لِلْغَاوِينَ

و آتش برافروخته را برای گمراهان آشکار کنند،

و دوزخ را بر گمراهان پدیدار گردانند.

and hell is brought near to the perverse. `

اور دوزخ سرکشوں کے لیے ظاہر کی جائے گی

وَقِيلَ لَهُمْ أَيْنَ مَا كُنتُمْ تَعْبُدُونَ

و به آنان گویند: آنچه را می پرستیدید، کجایند؟

و به کافران گفته شود: بتهایی که پرستش می‌کردید به کجا شدند؟

it will be said to them: `where is that you worshipped,

اور انہیں کہا جائے گا کہاں ہیں جنہیں تم پوجتے تھے

مِن دُونِ اللَّهِ هَلْ يَنصُرُونَكُمْ أَوْ يَنتَصِرُونَ

[معبودانی را] به جای خدا؟! آیا شما را [برای رهایی از آتش] یاری می دهند؟ یا از خود می توانند دفع عذاب کنند؟

آن بتهایی که به جای خدا پرستش می‌کردید آیا می‌توانند به شما اینک یاری کرده یا از جانب خود دفاع کنند؟

other than allah? do they help you or even help themselves? `

الله کے سوا کیا وہ تمہاری مدد کر سکتے ہیں یا بدلہ لے سکتے ہیں

فَكُبْكِبُوا فِيهَا هُمْ وَالْغَاوُونَ

پس آن بت ها و گمراهان [که آنها را می پرستیدند] به رو در آتش افروخته افکنده می شوند،

در آن حال کافران و معبودان باطلشان هم به رو در آتش دوزخ افتند.

and they will be pitched into it, they and the perverse

پھر وہ اور سب گمراہ اس میں اوندھے ڈال دیے جائیں گے

وَجُنُودُ إِبْلِيسَ أَجْمَعُونَ

با همه سپاهیان ابلیس،

و نیز تمام سپاه شیطان (به جهنم در آیند).

and the hosts of iblis all together.

اور شیطان کے سارے لشکروں کو بھی

قَالُوا وَهُمْ فِيهَا يَخْتَصِمُونَ

در حالی که در آن [آتش افروخته] با هم ستیز و نزاع می کنند [و به بتان] می گویند:

و در دوزخ به مجادله و خصومت با یکدیگر گویند:

and they will say while they dispute with one another,

اوروہ وہاں آپس میں جھگڑتے ہوئے کہیں گے

تَاللَّهِ إِن كُنَّا لَفِي ضَلَالٍ مُّبِينٍ

به خدا سوگند که ما در گمراهی آشکاری بودیم،

به خدا قسم که ما در گمراهی بسیار آشکاری بودیم.

`by allah, we were certainly in clear error,

الله کی قسم بیشک ہم صریح گمراہی میں تھے

إِذْ نُسَوِّيكُم بِرَبِّ الْعَالَمِينَ

که شما را با پروردگار جهانیان برابر و مساوی قرار می دادیم،

که شما (بتها) را مانند خدای عالمیان پرستش می‌کردیم.

when we made you equal with the lord of the worlds.

جب ہم تمہیں رب العالمین کے برابر کیا کرتے تھے

وَمَا أَضَلَّنَا إِلَّا الْمُجْرِمُونَ

و ما را جز می رمان [خائن] گمراه نکردند،

و ما را گمراه نکردند جز قوم تبهکار.

it was nothing but the evildoers who led us astray.

اور ہمیں ان بدکاروں کے سوا کسی نے گمراہ نہیں کیا

فَمَا لَنَا مِن شَافِعِينَ

در نتیجه برای ما نه شفیعانی است،

پس (در این روز سخت) نه شفیعی داریم،

we have no intercessors now,

پھر کوئی ہماری سفارش کرنے والا نہیں

وَلَا صَدِيقٍ حَمِيمٍ

و نه یک دوست نزدیک و صمیمی ،

و نه یک دوست صمیمی (که از ما حمایتی کند).

no caring friend.

اور نہ کوئی مخلص دوست ہے

فَلَوْ أَنَّ لَنَا كَرَّةً فَنَكُونَ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ

پس ای کاش برای ما بازگشتی [به دنیا] بود تا از مؤمنان می شدیم.

ای کاش که بار دیگر (به دنیا) باز می‌گشتیم تا (به خدای یگانه) ایمان می‌آوردیم.

would that we might return again, and be among the believers. `

پھر اگر ہمیں دوبارہ جانا ملے تو ہم ایمان والوں میں شامل ہوں

إِنَّ فِي ذَلِكَ لَآيَةً وَمَا كَانَ أَكْثَرُهُم مُّؤْمِنِينَ

بی تردید در این سرگذشت، عبرتی بزرگ وجود دارد، و [قوم ابراهیم] بیشترشان مؤمن نبودند،

همانا در این (ندامت گمراهان) آیت عبرتی (برای دیگران) بود و لیک اکثر مردم باز ایمان نیاوردند.

surely, in that there is a sign, yet most of them do not believe.

البتہ اس میں بڑی نشانی ہے اور ان میں سے اکثر ایمان لانے والے نہیں

وَإِنَّ رَبَّكَ لَهُوَ الْعَزِيزُ الرَّحِيمُ

و یقیناً پروردگارت همان توانای شکست ناپذیر و مهربان است.

و همانا خدای تو خدای بسیار مقتدر و مهربان است.

surely, your lord is the almighty, the most merciful.

اور بے شک تیرا رب زبردست رحم کرنے والا ہے

كَذَّبَتْ قَوْمُ نُوحٍ الْمُرْسَلِينَ

قوم نوح پیامبران را تکذیب کردند،

قوم نوح هم پیغمبران خدا را تکذیب کردند.

the nation of noah, belied their messengers.

نوح کی قوم نے پیغمبروں کو جھٹلایا

إِذْ قَالَ لَهُمْ أَخُوهُمْ نُوحٌ أَلَا تَتَّقُونَ

هنگامی که برادرشان نوح به آنان گفت: آیا [از سرانجام شرک و طغیان که خشم و عذاب خداست] نمی پرهیزید؟

هنگامی که مهربان برادرشان نوح آنها را گفت: آیا خدا ترس و متّقی نمی‌شوید؟

when noah, their brother, said to them: `will you not be cautious?

جب ان کے بھائی نوح نے کہا کیا تم ڈرتے نہیں

إِنِّي لَكُمْ رَسُولٌ أَمِينٌ

بی تردید من برای شما فرستاده ای امینم،

من برای شما بسیار رسولی امین (و خیر خواهی مشفق) هستم.

i am for you an honest messenger,

میں تمہارے لیے امانت دار رسول ہوں

فَاتَّقُوا اللَّهَ وَأَطِيعُونِ

بنابراین از خدا پروا کنید و از من فرمان ببرید،

پس از خدا بترسید و راه طاعت من پیش گیرید.

so fear allah, and obey me.

پس الله سے ڈرو اور میرا کہا مانو

وَمَا أَسْأَلُكُمْ عَلَيْهِ مِنْ أَجْرٍ إِنْ أَجْرِيَ إِلَّا عَلَى رَبِّ الْعَالَمِينَ

و من از شما بر ابلاغ رسالتم هیچ پاداشی نمی خواهم، پاداش من فقط بر عهده پروردگار جهانیان است،

و من اجری از شما برای رسالت نمی‌خواهم و چشم پاداش جز به خدای عالم ندارم.

for this i ask of you no wage, for my wage falls only on the lord of the worlds.

اور میں تم سے اس پر کوئی مزدوری نہیں مانگتا میری مزدوری تو بس رب العالمین کے ذمہ ہے

فَاتَّقُوا اللَّهَ وَأَطِيعُونِ

بنابراین از خدا پروا کنید و از من فرمان ببرید.

پس از خدا بترسید و راه طاعت من پیش گیرید.

so fear allah and obey me. `

سو الله سے ڈرو اور میرا کہا مانو